عاشورا شناسى (فارسى) — صفحة 415

نيز احتمال مىدهد تعبير آيه كنايه از اين باشد كه كار شايسته و نيكى نداشتند كه به آسمان بالا رود . « 1 » و بالاخره در تفسير الميزان مطالب مذكور را با اين بيان جامع مىبينيم : گريه آسمان و زمين بر چيزى كه از دست رفته كنايه تخييليّه است از تأثر آنها از فوت و فقدانش ، بنابراين گريه نكردن آسمان و زمين بر آنچه خدا نابود كرده كنايه از خوارى و ناچيزيشان در پيشگاه الهى است ، و اينكه نابوديشان بر هيچ چيز از عالم وجود اثر نگذاشت . « 2 » چنان كه ملاحظه مىشود اقوال مفسران زمانهاى مختلف - در توضيح مقصود پروردگار - بهم نزديك و همه دلالت بر تعبير مجازى يا كنايى آيه شريفه دارد ، و اين معنى از آن مستفاد مىشود كه طاغيان ستمگر با همه شكوه ظاهرى و قدرت مادى كه دارند ، نابوديشان به عذاب خداى منتقم بسيار آسان و سريع انجام مىگيرد بطورى كه اثرى در جهان نمىگذارد ، و ديده‌اى هم بر مرگشان تر نمىشود . بنابراين بايد رواياتى كه حاكى از گريه آسمان بر سيد الشهداء ( ع ) است ، نيز حمل بر چنين معنى كنايى كرد ، و به مقصود و منظور از اين تعبير كه شرح زشتى جنايت و عمق فاجعه و شدت ظلم و مظلوميت آن شهيد پاك است توجه نمود و ارزش شهادت در راه خدا را در نظر آورد . دريافت نويسنده از تعبيراتى نظير « گريه آسمان » يا ديگر موجودات بر بزرگ شهيد تاريخ اسلام - حسين بن على ( ع ) كه در بعضى اخبار آمده اين است كه مقصود بيان تأثير آن خون مقدس در سطحى بسيار وسيع است ، كه نه تنها پهنه زمين و درازاى زمان بلكه صفحه آسمان را نيز در برگرفت « 3 » ، چنان كه گويى سرخى خونشان بر دامنه افق زد و سياره فروزان خورشيد