همچنين هنگامى كه ابراهيم فرزند خردسال آن حضرت در گذشت ، اشك غم از ديدگان مهربانش جارى شد و سپس فرمود :
چشم اشك مىريزد و دل غمين مىشود ، اما سخنى بر زبان نمىآوريم كه پروردگار را ناخوش آيد ، و ما به ( فراق ) تو اى ابراهيم سخت اندوهگينيم . « 1 »
گريه صفابخش روان
اگر گريه ناشى از عواطف عالى انسانى مانند دلسوزى و ترحم به همنوع يا احساسات صميمانه مذهبى و حالات خوش عبادى و عرفانى باشد ، گريه كننده را صفاى قلب و روحانيتى خاص دست مىدهد ، و ياد آفريدگار انديشه و دلش را فرا مىگيرد .
بدين ترتيب بر خلاف خنده كه معمولًا از سر غفلت است ، و با بىخبرى از تكليف و مسؤوليتهاى سنگين انسان همراه مىباشد ، و خوشى آن نيز زودگذر و سطحى است ، گريه آثار عميق معنوى در آدمى بر جا مىگذارد ، و در تعالى روحى و رشد و به كمال رساندن انسان مؤثر است .
نتيجه اينكه بر خلاف آنچه در ابتدا گمان مىشود ، گريه ارزش اخلاقى و معنوى دارد ، و هميشه حاكى از ضعف و زبونى يا غصّه و ناراحتى شخصى نيست ، و بلكه نياز روحى و زبان گوياى عواطف مذهبى ، و عقايد اجتماعى و سياسى است ، و زمينهساز نزول رحمت و عنايت آفريدگار مهربان بر قلب پاك گريه كننده مىباشد .
گريه آسمان !
در پايان نوشتار بىفايده نمىبيند اين سؤال را مورد بررسى قرار دهد كه : با توجه به آيهاى از قرآن مجيد آيا آسمان هم گريه مىكند ؟ و اگر مىگريد كيفيت آن چگونه است ؟
پاسخ را با نقل آيه مربوط و تفسير آن روشن مىگرداند :
در قرآن كريم بعد از آنكه خداى تعالى كفر و تكذيب فرعون و فرعونيان را ذكر مىكند ، مىفرمايد :
هامش
( 1 ) . محمد باقر مجلسى ، بحار الانوار ، دار الكتب الاسلاميه ، ج 22 / 157 .