در اين آيات خداى متعال نفى تصرّف و تغيير و تبديل در وحى را از ناحيه رسولالله مىنمايد و در مقابل ، انحصار وحى را در اراده و اختيار خود قرار مىدهد ؛ و بدينوسيله آشكارا اعلان مىنمايد كه هر آنچه از جانب رسول او به شما مخاطبين القاء مىشود صددرصد جنبه نفسانى و انانيّت و خواست بشرى در او منتفى است ، و تمام و كمال به أعلى درجه از تعلّق و ارتباط و انتساب به حضرت حقّ مرتبط است .
و ثمرهء بسيار بارز و ظاهر اين مسأله اينست كه يك چنين فردى در دستورات و فرامينش هميشه اضمحلال و انعدام نفس أمّاره را مدّ نظر قرار مىدهد ، نه رشد و تقويت و قوّت او را . و اين مسأله مهمترين و حياتىترين مسأله تربيتى و تهذيب و تزكيه است . چه بسا خيلى از مدّعيان تهذيب و تزكيه خودسرانه اقدام به دادن دستورات و برنامههاى سلوكى و تربيتى مىكنند ، و از لابلاى كتبو با استفاده از مسموعات و تجربيّات خود اوراد و اذكار و برنامههاى تربيتى و اجتماعى و خانوادگى و كسبى به شاگردان بىخبر از مطالب و قضايا و حتّى به ساير افراد ، به نوع فلّهاى و بىحساب مىدهند و آنها را به جاى رشد و ترقّى در مهالك و خطرات گرفتار مىسازند ؛ و بجاى اينكه جنبه و حيثيّت نفسانى آنها را مورد ضربه و تخريب قرار دهند موجب تقويت و ازدياد شوائب و آثار منفيّه نفس مىگردند .
دادن ذكر و ورد به اشخاص سرسرى و گُتره نيست . گرچه ذكر ، ذكر پروردگار است ولى هر ذكرى در شرائط خاصّ تأثير بخصوصى دارد ، و با توجّه به نياز و استعداد نفس و شرائط جانبى فرد توجيه مىپذيرد . ممكن است يك ذكر در بعضى از شرائط مفيد و در بعضى از اوقات مضرّ باشد ، و تأثير آن در نفس موجب بوجود آمدن حالات نفسانى و خوديّتها و انانيّتها شود . و اين رموز را غير از عارف كامل و بصير به نفس سالك كه از تمام زوايا و خطورات و اسرار
اسرار ملكوت (مقدمه شرح حديث عنوان بصرى از امام صادق ع) (فارسى) — صفحة 440
مساهمون: السيد محمد محسن الطهراني
ص٤٤٠