ويژگىهاى اسلوب قرآن
دانشمندان هريك دربارهء ويژگىهايى كه موجب برترى قرآن شده و مزاياى نهفته در آن كه از قرآن معجزهاى در زبان و بلاغت ساخته بيشوكم سخن گفتهاند . اما علىرغم سعى و تلاش بسيار و رنج و مشقت فراوان ، تنها اندكى از بسيار و قطرهاى از دريا را براى ما به ارمغان آورده و خود اعتراف كردهاند كه افزون بر نزديك ساختن آنچه در اين عرصه دور مىنمايد ، آنهم به وسيلهء ارائهء مثال و به اميد تبيين و روشنتر كردن موضوع كارى انجام ندادهاند ؛ و برشمردن همهء مزايا و ويژگىهاى اسلوب قرآن به نحوى فراگير و جامع امرى است كه نازلكنندهء قرآن ، همانكه علم كتاب نزد اوست آن را ويژهء خود قرار داده است . بنابراين ، ما نيز به سهم خود بخشى از ويژگىهاى اسلوب قرآن را بر سبيل تمثيل و تقريب ذكر مىكنيم ، كه گفتهاند آنچه دستيابى كامل بدان ممكن نيست ، ترك كامل آن نيز جايز نيست .
تأثير آهنگ قرآن
تأثير آهنگ قرآن كه در نظام آوايى و زيبايى لغوى آن تجلى يافته است به غايت سحرانگيز شگفتآور است .
1 . منظور ما از نظام آوايى قرآن نظم و تأليف حركت و سكون و مدّ و غنّه « 1 » و سكت و اتصال الفاظ قرآن است . نظمى اعجابانگيز و تأليفى شگفتآور كه در گوش خوش مىنشيند و جان را مجذوب مىسازد به نحوى كه هيچ نظم و نثرى بدان نمىرسد . به بيان روشنتر ، اگر كسى ، و لو آنكه عرب نباشد و عربى هم نداند ، به مجموعه صوتى قرآن ، به گونهاى مجرد از حروف و كلمات ، كه هوا را به ارتعاش درآورده گوش فرا دهد مثلا قارى خوش صوتى در مكان دور به قرئت قرآن مشغول باشد به طورى كه اين شخص حروف و كلماتى كه قارى ادا مىكند تشخيص ندهد بلكه تنها صوت ساده او را كه از مد و غنّه و حركت و سكون و سكت و اتصال تأليف يافته بشنود ، خود را در برابر آهنگى شورانگيز و موسيقى جذابى مىيابد كه از هر آوايى موسيقى و ترنم هر شعرى زيباتر و دلانگيزتر است . زيرا موسيقى اصواتى متشابه و نغمههايى نزديك به هم دارد ،
هامش
( 1 ) . آوايى كه از راه بينى برآيد . ( مؤلف )