تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ داروها و واژه نامه هاى دشوار ( يا تحقيق درباره كتاب الأبنية عن حقائق الأدوية لموفق الدين أبو منصور الهروى 365 ه — صفحة 312

مساهمون:

ص٣١٢
Santolina chamaecy parissus
در لاتين و
L'aurone Femelle
در فرانسه ( مايرهوف ، م 337 ) . در ضمن آنچه اين محقق درباره عبيثران گفته است جداگانه ذيل ماده « عبوثران » آورده‌ام ( ر ك : همين ماده ) . مشك چوپان ( بهرامى ، فرهنگ معين ) . درباره ديگر نامهاى قيصوم رجوع كنيد به : زاهدى ، ص 99 .

قيموليا

( ر ك : طين قيموليا )

[ ك ]

كادى

( ر ك : كاذى )

كاذى

( K zi )
( لا )
Pandanus odoratissimus
( فر )
Baquois uaquois
دوم روغن بلسانست و بدل وى روغن كاذبست . الابنيه ( بهم 4 ، زل 6 ) اين لغت هم با دال مهمله ضبط شده است و هم با ذال منقوط چنان كه بيايد . در ترجمهء صيدنه ذيل لغت كادى چنين آمده است : ابن الاعرابى گويد كادى و حربانى به لغت عرب بقم را گويند يعنى چوب دارزينان را و غير از او ائمه لغت گويند كادى نوعى است از روغن - هاى معروف . ابو حنيفه گويد آن نوعى است از نبات بلاد عمان و به او بعضى روغن‌ها را خوشبوى كنند و به دهن - الكادى تعريف كنند . . . كادى درختى است به شكل درخت خرما . . . و در روغن اندازند و بگذارند تا روغن بوى بگيرد و خوشبوى شود ( ترجمهء صيدنه ، دهخدا ) . كادى اسم هندى است و به عربى كدر نامند ( تحفه ، دهخدا ) . به شيرازى گل - گيرى گويند ( برهان ، دهخدا ) . كادى گل كيوره ( غياث ، الفاظ الادويه ، دهخدا ) . كادى هو كثير بارض اليمن معروف بها نباته . . . ابو حنيفه ، نبات الكادى ببلاد الغرب بنواحى عمان و هو الذى يطلب الدهن الذى يقال له دهن الكادى . . . انه نخل و لها طلع ( ابن بيطار ) . و در همان كتاب ذيل دهن الكادى چنين آمده است : الكادى شجرة يشبه النخل يكون باليمن مشهورا بها جدا و هناك يتخذ منه الدهن ( ابن بيطار ) . . . و به دال مهمله نيز آمده لغت عربى اهل يمن است و گفته‌اند لغت هندى است و به عربى آن را كدر نامند . . . نباتى است كثير الوجود در بلاد عمان و يمن و هند . . . درخت آن فى - الجمله شبيه بدرخت نخل و كوتاه‌تر از آن و پراكنده و غير موزون و ساق و شاخهاى آن پرگره و خاردار و پيچيده و بر روى زمين و برگهاى آن باريك و بلند . . . و گل آن كه طلع نامند شبيه به - ذرت بزرگ . . . با برگهاى تو بر تو . . . و خوش‌بو . . . و از برگ گل آن عرق مىكشند . . . خوش‌بو . . . فى الجمله شبيه به - موى بيدمشگ مىباشد ( مخزن ) . لوى ذيل كادى مىنويسد كه از گياهان
فرهنگ داروها و واژه نامه هاى دشوار ( يا تحقيق درباره كتاب الأبنية عن حقائق الأدوية لموفق الدين أبو منصور الهروى 365 ه — صفحة 312 | منوچهر اميرى