الْأَبْصارُ وَ لكِنْ تَعْمَى الْقُلُوبُ الَّتِي فِي الصُّدُورِ »
، معنى آنست كه نابينايى ظاهر در كار دين زيان ندارد و فردا در قيامت بينايى به نبرد ، نابينايى دلست كه در كار دين زيان دارد و فردا در قيامت بينايى ببرد .
«
وَ يَسْتَعْجِلُونَكَ بِالْعَذابِ »
اين در شأن مشركان مكّه فرو آمد النضر بن الحارث و غير او كه بر سبيل انكار باستهزاء ميگفتند : ،
« فَأَمْطِرْ عَلَيْنا حِجارَةً مِنَ السَّماءِ
عَجِّلْ لَنا قِطَّنا
،
ائْتِنا بِما تَعِدُنا »
. ربّ العزه بجواب ايشان اين آيت فرو فرستاد : «
وَ يَسْتَعْجِلُونَكَ بِالْعَذابِ وَ لَنْ يُخْلِفَ اللَّهُ وَعْدَهُ »
، مىشتابانند ترا به عذاب و آن عذاب بوقت خويش برسد چنان كه اللَّه تعالى خواسته و تقدير كرده كه اللَّه تعالى وعدهء خلاف نكند و گفتهء خود بنگرداند ، آن گه گفت : «
وَ إِنَّ يَوْماً عِنْدَ رَبِّكَ كَأَلْفِ سَنَةٍ مِمَّا تَعُدُّونَ »
يعنى اين چه شتابست كه مىكنند و روزى از روزگار عذاب اخرت هزار سالست ازين روزها كه امروز مىشمرند آن را كه صفت اين بود شتاب در آن چون كنند ، و قيل معناه انّه لا يفوته شىء و انّ يوما عنده و الف سنة فى قدرته واحد ، شتاب ميكنند در چيزى كه بر اللَّه تعالى فوت نخواهد شد ، و روزى و هزار سال در قدرت او يكسانست يعنى كه در مهلت دادن ايشان چه روزى و چه هزار سال كه نه برو فوت خواهد شد ، نحاس گفت : معنى آيت آنست كه اى محمّد كافران استعجال عذاب مىكنند و من كه خداوندم وعدهاى كه با تو كردهام كه ترا نصرت دهم و ايشان را هلاك كنم اين وعده خلاف نكنم ، پس انجاز وعده آن بود كه روز بدر مسلمانان را نصرت داد و كافران را هلاك كرد آن گه گفت : «
وَ إِنَّ يَوْماً عِنْدَ رَبِّكَ كَأَلْفِ سَنَةٍ مِمَّا تَعُدُّونَ »
. ايشان را خبر كن كه عذاب دنيا اينست كه ديدند و عذاب آخرت چنانست كه روزى از آن روزگار عذاب چون هزار سالست ازين روزگار كه شما مىشمريد ابن زيد گفت اين روزگار ايّام آخرتست آن گه كه مؤمن در نعيم بهشت باشد و كافر در عذاب دوزخ روزى از روزهاى ايشان بر اندازهء هزار سال دنيا باشد ، و دليل برين خبر مصطفى است
قال النبى ( ص ) : « ابشروا يا معشر صعاليك