«
وَ لَوْ أَنَّا أَهْلَكْناهُمْ بِعَذابٍ مِنْ قَبْلِهِ »
و اگر ما ايشان را هلاك كرديمى بعذابى پيش از پيغام ، «
لَقالُوا رَبَّنا »
ايشان گفتندى خداوند ما ، «
لَوْ لا أَرْسَلْتَ إِلَيْنا رَسُولًا »
چرا رسولى نفرستادى بما ؟ «
فَنَتَّبِعَ آياتِكَ »
تا ما پذيرفتيمى و متابعت كرديمى سخنان تو ، «
مِنْ قَبْلِ أَنْ نَذِلَّ وَ نَخْزى »
( 134 ) پيش از آنكه ما خوار گشتيمى و رسوا ؟
«
قُلْ كُلٌّ مُتَرَبِّصٌ فَتَرَبَّصُوا »
بگوى ما چشم داريم و شما مىداريد «
فَسَتَعْلَمُونَ »
آرى بدانيد ، «
مَنْ أَصْحابُ الصِّراطِ السَّوِيِّ »
كه خداوندان راه راست كهاند ، «
وَ مَنِ اهْتَدى »
( 135 ) و بدانيد كه راهبران بصواب كهاند .
النّوبة الثانية
قوله : «
وَ مَنْ أَعْرَضَ عَنْ ذِكْرِي »
يعنى - عن القران . اعراض - الجحود و التكذيب . فيكون هذا وعيدا للكفار . «
فَإِنَّ لَهُ مَعِيشَةً ضَنْكاً »
فى نار جهنم الزّقوم و الغسلين و الضّريع . به اين قول اين آيت وعيد كافرانست و اعراض جحود و تكذيب است . گاهى مىگفتند : « هذا
سِحْرٌ مُسْتَمِرٌّ »
و گاهى ميگفتند :
« إِنْ هذا إِلَّا أَساطِيرُ الْأَوَّلِينَ »
. گاهى ميگفتند :
« إِنْ هذا إِلَّا قَوْلُ الْبَشَرِ »
. ميگويد آنان كه قرآن را دروغ شمرند و پيغام رسان را دروغزن گيرند ، فردا در دوزخ ايشان را عيشى است با تنگى و سختى ميان زقوم و غسلين و ضريع ، و هر چند كه ايشان را در دنيا فراخى وسعت باشد اما از اللَّه تعالى ايشان را خذلان باشد تا همه حرام گيرند و حرام خورند ، و سرانجام كار ايشان فردا تنگ عيشى باشد و ناخوش عذاب و عقوبت و سخط اللَّه تعالى .
اين همچنانست كه ربّ العزة خورندگان مال يتيم را گفت :
« إِنَّ الَّذِينَ يَأْكُلُونَ أَمْوالَ الْيَتامى ظُلْماً إِنَّما يَأْكُلُونَ فِي بُطُونِهِمْ ناراً »
. قومى آيت بر عموم براندند و گفتند اعراض هم از كافرانست هم از مؤمن ، اعراض كافر ترك ايمانست ، و اعراض