الاية - ظاهر آيت حثّ علماى دين است بر تحصيل علوم شريعت و اصحاب حديث بر جمع احاديث پيغامبر ، احياء سنّت مصطفى ص را و تازه داشتن دين و شريعت مسلمانان را ، همچنانست كه مصطفى ص گفت :
بلّغوا عنّى و لو آية ، نضر اللَّه عبدا سمع مقالتى فحفظها و وعاها و ادّاها و رب حامل فقه الى من هوا فقه منه ، و روى نضر اللَّه امرا سمع منّا شيئا فبلّغه كما سمعه فربّ مبلّغ اوعى له من سامع ،
و روى نصر اللَّه من سمع قولى ثمّ لم يزد فيه اين خبرها بمعنى متقارباند ، ميگويد : تازه روى و روشن دل باد كه سخن من بشنود و رمت آن گوش دارد و الفاظ آن نگاه دارد تا باز رساند چنان كه در آن نيفزايد و نكاهد و امانت در آن بجاى آورد . بزرگان دين و علماى سلف گفتهاند : هيچ امانت بدان نرسد كه در كتاب و سنّت تصرف نكنى و از ظاهر خود بنگردانى و در آن نيفزايى و از آن بنكاهى و از تأويل و تصرّف و تكلّف بپرهيزى ، تأويل و تصرّف در دين ، زهر قاتل است ، آن دين كه بر تأويل و تصرّف نهند باطل است ، تأويل و تصرّف فعل دشمن است ، اقرار و تسليم فعل دوست ، درك تأويل را ضامن رأى است ، درك تسليم را ضامن خداى است ، هر چه از تأويل آيد بر ما است هر چه از تسليم آيد بر خداست . سهل بن عبد اللَّه رحمه اللَّه اين آيت بر خواند :
وَ ما كانَ الْمُؤْمِنُونَ لِيَنْفِرُوا كَافَّةً
، گفت : افضل الرّحلة رحلة من الهوى الى العقل و من الجهل الى العلم و من الدّنيا الى الآخرة و من النّفس الى التقوى و من الخلق الى اللَّه تعالى . رحلت عالمان آنست كه در اقطار عالم سفر كنند تا كسى بروشنايى علم ايشان راه يابد و از دوزخ برهد ، رحلت عارفان آنست كه از نفس خود سفر كنند منازل تقوى باز برند تا بسر كوى محبّت رسند بر بساط مشاهدت بمحلّ قربت در حضرت عنديّت آرام گيرند هر چه بخاطر ايشان در آيد يا همت ايشان بوى رسد سعيد ابد گردد چنان كه از آن مهتر دين بو على سياه قدس اللَّه روحه آوردهاند كه جايى ميگذشت ديدهء وى بر جمعى اسيران روم افتاد كه محمود ايشان را گرفته بود و در قيد قهر كشيده ، چون ديدهء شيخ بدان بىسرمايگان افتاد بلب اشارت كرد گفت : پادشاها ! راه نميدانند راهشان نماى تا بدانند ، هنوز اشارت تمام نكرده بود كه روزن توحيد در سينههاى ايشان گشادند همه