الكتاب ، همان قرآن است كه پيامبر خدا ( صلّى اللَّه عليه و آله ) نخستين تفسير كننده و تأويل كنندهء معانى آن بود ، و چه قدر ما - و بويژه مجمعهاى علمى ما - نيازمنديم كه كتاب خدا را كه رشتهء پيوند او و ريسمان ( نجات بخش از درياى گمراهى و چاه شقاوت ) و در او به سوى رهيابى و رستگارى است ، فرا گيريم و بياموزيم ! براستى پيامبر ( صلّى اللَّه عليه و آله ) نفوس و خردها را از عقدهها پاك و از بند و زنجيرها رها كرد ، آن گاه پس از تلاوت قرآن بر امّت ، به آموختن معانى قرآن به آنان پرداخت و برنامههاى زندگى را در سياست و اقتصاد و اجتماع و امور لشگرى براى ايشان از آن بيرون آورد تا قرآن جايگزين تمدّن آفرينى فراگير به جاى تمام برنامههاى گمراه كنندهء جاهليّت شد . و امروز وقتى مىخواهيم به اسلام بازگرديم ، بدين لحاظ كه راه حلى نمونهاى براى مشكلاتى است پيچيده كه بشريت نمىتواند از چنگ آنها بگريزد ، ناگزير بايد به همان درى بازگرديم كه نخستين معلّم اين رسالت ، پيامبر گرامى ( صلّى اللَّه عليه و آله ) از آن درآمد ، پس بايد از آيات قرآن آغاز كنيم و آنها را بر مردم بخوانيم ، و آنان به ياد پروردگارشان اندازيم تا همه در بوتهء وحدت ربّانى ذوب شوند ، سپس كتاب پروردگارشان را به آنان بياموزيم تا از ارزشهاى والاى آن سرشار و به ديدگاهها و بينشهاى آن مسلّح شوند و در تمام اقدامات و موضعگيريهاى خود از آيات آن انگيزه و الهام گيرند .
بايد قرآن مهمترين مادّهء درسى در حوزههاى علميّه و مدارس و دانشگاهها و مراكز پژوهشى ما باشد تا از خلال آن به هر چيز بنگريم و هر كار و موضعگيرى را به رنگ آن درآوريم .
آنجا كه پيامبر مىخواهد پيرامونيان او زندگى را در عمل بر اساس قرآن بگردانند ، حكمت را نيز به ايشان مىآموزد تا قرآن را بهتر بفهمند و بر حسب اختلاف شرايط و اوضاع و احوال و پيشرفت و دگرگونى زندگى آن را بهتر بر واقع تطبيق دهند . پس به وسيلهء حكمت است كه راه حل مشكلات زندگى و مفردات آن استنباط مىشود . اگر پيامبر / 377 ( صلّى اللَّه عليه و آله ) تنها به آموختن متن قرآن به مسلمانان بسنده مىكرد و آنان را به اصول و روشهاى اجتهاد راهنمايى و ارشاد
تفسير هدايت (فارسى) — صفحة 409
مساهمون: احمد آرام
ص٤٠٩