نمىشود مگر آن كه بر / 172 مؤمن غير عالم بالاتر باشد ، هم چنان كه براى مؤمن به مقامى راضى شود مگر آن كه از مقام غير مؤمن بالاتر باشد . به من بگوييد ، خدا گفت : «
يَرْفَعِ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَ الَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ دَرَجاتٍ
- خدا آنهايى را كه ايمان آوردهاند و كسانى را كه دانش يافتهاند به درجاتى برافرازد » يا گفت :
خدا كسانى را كه شرافت نسب يافتهاند درجاتى برافرازد ؟ و آيا خداوند عزّ و جلّ نگفته است : «
هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَ الَّذِينَ لا يَعْلَمُونَ
« 40 » - آيا آنهايى كه اهل دانشند با آنان كه بىدانشند ، برابرند ؟ » پس چگونه بر من ناپسند مىشماريد كه او را به سبب توفيقى كه خدا به دو داده است بالا نشانم ؟ ! شكستى كه اين شخص با برهانهاى الهى ، كه خدا به دو آموخته ، به فلان ناصبى داد ، بيگمان از هر شرافت نسبى برتر و والاتر است » . « 41 » [ 12 ] آيات ديگر بار به سخن گفتن دربارهء نجوا ، ولى از ديدگاه و زاويهاى ديگر ، باز مىگردد و آن نجوا كردن با پيامبر خدا ( صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم ) است ، تا مؤمنان به پرداختن صدقه پيش از آن فرمان دهد ، و تأكيد مىكند كه اين كار براى آنان خير و پاكيزهتر است . خداى تعالى گويد :
«
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذا ناجَيْتُمُ الرَّسُولَ فَقَدِّمُوا بَيْنَ يَدَيْ نَجْواكُمْ صَدَقَةً
- اى كسانى كه ايمان آوردهايد ! چون خواهيد با پيامبر نجوا كنيد پيش از نجوا كردنتان صدقه بدهيد . » دستهاى از مسلمانان بودند كه براى برترى جويى بر مردم جايهاى بالا دست را در مجالس مىگرفتند و صدر مجالس نزديك به پيامبر ( ص ) را اشغال مىكردند و وانمود مىكردند كه از ديگران به حضرتش نزديكترند ، و به نجوا كردن با او مىپرداختند ، و عادتا چيزى كه سودمند باشد يا اقتضاى پنهان گفتن كند به او نمىگفتند و چه بسا كه اوقات گرانبهاى پيامبر را به گفتههاى خود دربارهء امور
هامش
( 40 ) - الزّمر / 9 .
( 41 ) - الاحتجاج ، ج 2 ، ص 455 .