چنان كه گذشت حال حضرت رسول أكرم صلّى الله عليه وآله وسلّم در انتظار نماز و زيارت و گفتار با خداوند چنين بود كه در هنگام اذان خطاب به مؤذّن خود بلال مىفرمود :
أرحنا يا بلال . « 1 »
يعنى اى بلال با گفتن اذان ما را از غم و اندوه عالم كثرت نجات داده و به راحتى و سرور انس با خداوند وارد نما .
و شيخ صدوق در توحيد با سند متّصل خود از حضرت موسىبنجعفر عليهماالسّلام از آباء گرامشان از حضرت سيّدالشّهداء عليهالسّلام روايت مىنمايد كه : روزى در مسجد در محضر أميرالمؤمنين عليهالسّلام نشسته بوديم كه صداى مؤذّن به اذان بلند شد و نداى اللهأكبر در داد . حضرت أمير با شنيدن صداى اذان گريه كردند و ما هم از گريهء آن حضرت گريه كرديم . وقتى مؤذّن از اذان فارغ شد حضرت شروع فرمودند به تفسير يكايك ألفاظ أذان و اقامه .
أميرالمؤمنين عليهالسّلام معانى يكيك الفاظ را مىشمرند تا مىرسند به قدقامت الصلاة و مىفرمايند :
معنى قد قامت الصلاة فى الإقامة أى حان و قت الزيارة و المناجاة و قضآء الحوآئج و درك المنى و الوصول إلى الله عز و جل و إلى كرامته و غفرانه و عفوه و رضوانه . « 2 »
« معناى قدقامت الصلاة ايناستكه نزديك شد وقت زيارت و مناجات و قضاء حوائج و رسيدن به آرزو و مقصود و وصول به خداوند عزّو جلّ و كرامت و غفران و عفو و رضوان او . »
ايشان به اين معنا بسيار ملتزم بودند و برنامهها و قرارهاى خود را در
هامش
مانند روايت أبىالأغرّ النخّاس از امام صادق عليهالسّلام كه فرمودند :
قَضاءُ حاجَةِ المُؤمنِ أفْضلُ مِنْ أَلْفِ حَجَّةٍ مُتَقَبَّلَةٍ بِمَناسِكِها و عِتْقِ أَلفِ رَقَبَةٍ لِوَجْهِ اللَهِ و حُمْلانِ ألْفِ فَرَسٍ فِى سَبيلِ اللَهِ بِسُرُجِها وَ لُجُمِها .
( وسآئلالشّيعة ، ج 16 ، ص 365 )
( 1 ) . بحارالأنوار ، ج 79 ، ص 193 .
( 2 ) . توحيدصدوق ، ص 238 تا 241 .