برانگيخت ، شيعيان در عصر غيبت از آن حضرت بهره برده و از نور ولايت آن حضرت پرتو مىگيرند ، چنان كه مردم از خورشيد استفاده مىكنند گرچه در پس پردهء ابر باشد . »
علاوه بر اين تا قبل از استقرار حكومت حقّهء آن حضرت همهء مردم از بركات ظاهرى حكومت آن حضرت نيز محروم مىباشند و عدالت و آرامش و اجراى حدود الهى و اتّحاد و يكرنگى در جامعه تحقّق نخواهد يافت . « 1 »
هامش
( 1 ) . روايات مستفيضى از أئمّه عليهم السّلام وارد شده است كه خطاب به أصحابى كه شرف إدراك محضر أئمّه عليهم السّلام را يافته بودند و در عينحال انتظار استقرار حكومت حقّهء أئمّه را داشتهاند ، فرمودهاند : اعْرِفْ إمامَكَ فَإنَّكَ إذا عَرَفتَهُ لَم يَضُرَّكَ تَقَدَّمَ هَذا الأَمرُ أو تَأَخَّرَ . « امام خود را بشناس ، كه اگر او را شناختى جلو يا عقب افتادن قيام ما ضررى به تو نمىرساند . » و فرمودهاند : مَن ماتَ مِنكُم عَلى هَذَا الأمرِ مُنْتَظِرًا لَهُ كان كَمَن كانَ فى فُسطاطِ القآئِمِ . « هر كس ولايت ما را پذيرفته باشد و حقيقةً منتظر امر فرج بوده و بر اين اساس رفتار نمايد و اجل او فرا رسد ، مانند كسىاستكه در خيمهء حضرت قائم صلوات الله و سلامه عليه باشد . » ( بحارالأنوار ، باب فضل انتظار الفرج ، ص 122 تا ص 150 ، ح 14 تا 18 ، و ح 30 و 31 ، و ح 52 تا 57 )
اين دسته روايات را يا بايد مختصّ به اصحاب و معاصرين ائمّه عليهم السّلام دانست كه محضر امام عليهالسّلام را إدراك نموده بودند و مشتاق تشكيل حكومت توسّط أئمّه و قيام ايشان بودند و يا بايد حمل بر نوعى مجاز گردد ، چون به قرينهء روايات ديگر ، همچون رواياتى كه در متن به آن اشاره شد ، شيعيان در عصر غيبت از جهات مختلفى محروم مىباشند و آن طور نيست كه صرف معرفت أمر ولايت و اتّصال قلبى به امام عليهالسّلام سبب شود كه حال ظهور و غيبت كاملًا مساوى بوده و هيچ ضررى از غيبت آن حضرت متوجّه ايشان نگردد . و در حقيقت اين روايات بشارتى است نسبت به شيعيانى كه در مقام عمل و اطاعت برآمده و از منتظرين حقيقى گرديده و باطن خود را به باطن امام عليهالسّلام متّصل نمودهاند كه خداوند اجر و پاداش ايشان را توفيه خواهد نمود و در آخرت به امام خود ملحق شده و با ايشان محشور مىشوند ، كه در برخى روايات به اين امر اشاره شده ل است .
كلينى با سند متّصل از عمروبنأبان روايت مىكند :
سَمعتُ أبا عبد الله عليهالسّلامُ يقول : اعرفِ العَلامةَ فإذا عَرفتَ لم يَضُرَّك تَقدَّمَ هذاالأمرُ أم تأَخَّرَ ؛ إنَّ اللَه تعالى يَقول : يَوْمَ نَدْعُوا كُلَّ أُنَاسٍ بِإممِهِمْ فَمَن عرفَ إمامَهُ كان كمَن كان فى فُسطاطِ المنتظِر .
( بحارالأنوار ، ج 52 ، ص 142 )