در أمثال اين جهات نيست .
تصرّف در امور كائنات و إخبار از مغيّبات مربوط به قدمهاى أوّل سلوك إلىالله است و از آن پس تا پايان سفر أوّل در بين همهء سالكين مشتركاست ، و چنان كه گذشت در عالم ولايت و فناء نيز تمايز و تعدّدى وجود ندارد . و پس از عالم فناء گرچه همهء نفوس محيط به علم أوّل و آخر مىگردند ، « 1 » ولى سعه و نورانيّت و إطلاق ايشان مختلفاست و در اين مرحله است كه همهء أولياء خدا در مقابل أنوار قاهرهء آن حضرات خاضع و خاشع هستند . سعهء نفسانى آنان در مقايسه با آن بزرگواران به مثابهء قطرهاىاست در مقابل دريا .
صدور اين گونه جملات از أولياى إلهى براى آنست كه به ديگران بفهمانند :
انسان با اطاعت مطلقه از رسول خدا و أئمّهء طاهرين عليهم الصّلوة و السّلام و استضائه از أنوار مقدّسهء ايشان كه با دورى از هوى و سركوبنمودن نفس أمّاره و دلكندن از هرچه غير خداست ممكن مىشود ، ميتواند در سايهء ولايت ايشان مراحل قرب را طىّ كرده و حجب ظلمانى و نورانى را پشتسر نهاده و در حرم أمن إلهى وارد گردد و مصداق شيعه و پيرو حقيقى و واقعى أميرالمؤمنين عليهالسّلام گردد . و اين درجات ، درجات اختصاصى حضرات معصومين نيست ؛ بلكه أوّلًا و بالذّات متعلّق به ايشان بوده و به بركت و وساطت ايشان ديگران نيز مىتوانند در مسير بندگى خدا حركت كرده و به آن مقامات عاليه نائل گردند .
آيات و روايات وارده از أهلبيت عليهم السّلام به وضوح امكان لقاءالله و ورود به عالم قدس و توحيد را كه جز با كنار زدن حجاب كثرت و سرمستشدن
هامش
( 1 ) . اين تعبير ، در روايات متعدّدى دربارهء حضرت سلمان رضوان الله عليه وارد شدهاست كه :
أدرَكَ العِلمَ الأوَّلَ وَ الأَخِرَ ، يا عَلِمَ عِلمَ الأوَّلِ وَ الأَخِرِ .
( بحارالأنوار ، ج 22 ، ص 318 ، 329 ، 350 ، 391 )