هامش
- صلّى الله عليه وآله وسلّم فرمودند : لقمان به فرزند خويش گفت : اى فرزندم ! بر تو باد به مجالست و همنشينى با علماء ، و گوش فرا ده به كلام حكماء ؛ زيرا كه خداوند تعالى قلب مرده را با نور حكمت زنده مىگرداند چنان كه زمين مرده و خشك را با باران تند و درشت دانه زنده مىنمايد .
و بخارى و مسلم از ابن مسعود روايت كردهاند كه رسول خدا صلّى الله عليه و آله و سلّم فرمودند : حسد نمودن جائز نيست مگر در دو مورد : مردى كه خداوند به او مالى عطا كرده و به او قدرت بخشيده كه آن مال را در راه حق مصرف نمايد ، و مردى كه خداوند متعال به او حكمت عطا نموده و او با حكمت قضاوت مىنمايد و آن را به ديگران مىآموزد .
و طبرانى از أبوموسى روايت نموده كه رسول الله صلّى الله عليه وآله وسلّم فرمودند : خداوند در روز قيامت بندگان خود را برمىانگيزد و سپس عالمان را جدا مىسازد و مىفرمايد : اى گروه عالمان ! من علم خود را در ميان شما قرار ندادم تا شما را عذاب كنم ؛ برويد كه شما را بخشيدم .
و در روايت ديگرى از ثعلبة بن حكم چنين آمده است : خداوند سبحان مىفرمايد من علم و حكمت خود را در شما ننهادم مگر بدين جهت كه مىخواستم از شما نسبت به آنچه انجام دادهايد درگذرم ، و من در بخشيدن بندگان گنهكارم از كسى باك ندارم .
و اين فضائل كه در روايات ذكر شده ، مربوط به حاملان علم شريعت است ؛ علمى كه حكيمِ پيامبران و پيامبرِ حكيمان حضرت خاتم پيغمبران و معيَّن كنندهء حدود و مرزهاى عدالت و دادگسترى و دلاورى - صلّى الله عليه وآله وسلّم - آن را آوردهاند ، نه آن علمى كه جالينوس و ذيمقراطيس و -