مىافزايد و بزرگ مىشود و نموّ مىكند ، تا سرحدّى كه يك درخت سبز سطبر ، با ميوههاى فراوان مىگردد .
اين دانهء گردو از ابتداى وجودش ، در سير و حركت خود در مسير تكوين حالش تغيير نكرده ، و در قصد و مراد تكوينىاش كه وصول به اين درخت كامل با ثمر و تنومند است ، لحظهاى اشتباه ننموده و اختلاف و توقّف نداشته است .
و همچنين يك نوع از انواع حيوان را مانند يك گوسفند در نظر بگيريم ، هيچگاه ترديدى نداريم كه در ابتداى وجودش جنينى بوده است كه به سوى غايت و كمال نوعى خود كه مرتبهء گوسفندى كامل است و داراى آثار و خواصّى مىباشد ، متوجّه بوده است . اين جنين از راه تكوينى مختصّ به خود ابدا انحراف پيدا نكرده و راه دگرى را نپيموده است ، و حتّى يك روز هم نشده است كه غايتش را فراموش كند و غايت دگرى همچون غايت فيل و يا غايت درخت گردو را دنبال نمايد . پس هر نوعى از انواع تكوينى ، در راه استكمال وجودى خود مسير خاصّى دارد . و داراى مراتب مخصوصى است كه بعضى مترتّب بر بعضى ديگر است . و منتهى مىشود به مرتبهاى كه ذاتا مقصود نهائى آن نوع است و آن را با حركت تكوينى خود طلب مىكند . و هر نوعى در وجود خود مجهّز است به آنچه به وسيلهء آن حركت نمايد و به مقصود نائل شود .
و اين توجّه و حركت تكوينى به سوى غايت و هدف چون استناد به خداوند دارد ، هدايت عامّهء الهيّه ناميده مىشود ؛ و هيچوقت در حركت دادن هر نوعى را در مسير تكوينى خود و سوق دادن آن را به سوى غايت وجودى خود - بواسطهء استكمال تدريجى و بواسطهء به كار انداختن قوا و ادواتى كه آن نوع بدانها براى تسهيل مسير در جهت غايت مجهّز شده است - راهش را گم نمىكند و به خطا و اشتباه نمىافتد .
نور ملكوت قرآن از قسمت أنوار الملكوت (فارسى) — صفحة 458
مساهمون: السيد محمد حسين الطهراني
ص٤٥٨