و معلوم است كه
« لا يَهْدِي »
از باب افتعال است ، و اصل آن « لا يهتدى » بوده ، و « تاء » در « دال » ادغام شده و به صورت
« لا يَهْدِي »
درآمده است . پس از روشن شدن مطلب ميگوئيم :
معادله صحيح حتماً بايد بين نفى و اثبات صورت پذيرد . مانند جمله « زيد آمد ، يا نيامد » . و صحيح نيست گفته شود : « زيد آمد ، يا غذا نخورد » ، مگر آنكه بين آمدن و خوردن تلازم باشد . پس در هر طرف معادله ، جملهاى مقدّر است كه معنى به آنها كامل مىشود ، و معادله به اين شكل تحقّق پيدا مىكند : « زيد آمد غذا خورد ، يا نيامد و غذا و نخورد : »
. . .
و آيه مورد بحث از اين قبيل است . زيرا « كسى كه راه نمىيابد مگر با هدايت شدن » عِدل معادله نيست ، مگر اينكه دو جمله در دو طرف معادله قرار دهيم . « آيا كسى كه به حقّ راه ميبرد و خود راه يافته و رهنمون شده است ، به پيروى سزاوارتر است ، يا كسى كه جز با هدايت و دستگيرى از او نمىتواند هادى و راهبر شود ؟ » .
. . .