مُنْتَهَاهُ أَبَدًا ، وَ فَقْراً لَا يَنَالُ غِنَاهُ أَبَدًا ؛ وَ إنَّهُ لَيْسَ مِنَ اللهِ فِى شَىْء . « 1 »
« حضرت فرمود : كسى كه روزگار خود را بگذراند و مقصد بزرگ او دنيا باشد ، پروردگار ، دل او را وا مىدارد به مشاغل و شواغلى كه هيچگاه براى آن فراغتى نخواهد بود ، و به همّ و اندوهى كه هيچگاه منقطع نخواهد شد ، و به آرزوئى كه هيچگاه به نهايت آن نخواهد رسيد ، و به فقر و نيازمندى و پريشانى اى كه هيچگاه مبدّل به غنا و بى نيازى نخواهد شد ؛ و چنين كسى از خدا بهره و نصيب ندارد . »
« زَقّوم » درخت جهنّم است
بايد دانست كه در سه جاى از قرآن كريم ، كلمهء زَقُّوم آمده است : اوّل ، در سورهء صافّات :
أَ ذلِكَ خَيْرٌ نُزُلًا أَمْ شَجَرَةُ الزَّقُّومِ * إِنَّا جَعَلْناها فِتْنَةً لِلظَّالِمِينَ * إِنَّها شَجَرَةٌ تَخْرُجُ فِي أَصْلِ الْجَحِيمِ * طَلْعُها كَأَنَّهُ رُؤُسُ الشَّياطِينِ * فَإِنَّهُمْ لَآكِلُونَ مِنْها فَمالِؤُنَ مِنْهَا الْبُطُونَ * ثُمَّ إِنَّ لَهُمْ عَلَيْها لَشَوْباً مِنْ حَمِيمٍ * ثُمَّ إِنَّ مَرْجِعَهُمْ لَإِلَى الْجَحِيمِ
. « 2 »
« آيا اين مقام ( براى بهشتيان و مخلَصان درگاه خدا كه خدا وعده داده است ) در مقام پذيرائى از واردين بهتر است يا درخت زَقّوم دوزخ ؟ ! ما آن درخت را فتنه و بلاى جان ستمكاران قرار داديم . آن ، درختى است كه از بُن و بنياد جهنّم ريشه مىگيرد ، و رشد و نموّ مىكند و بيرون مىآيد . ميوهء آن درخت ( در زشتى و خباثت و بدى )
هامش
( 1 ) « أسرار الصّلاة » مرحوم آية الله حاج ميرزا جواد آقا ملكى تبريزى ، طبع حروفى ( سنهء 1380 ) ص 191
( 2 ) آيات 62 تا 68 ، از سورهء 37 : الصّافّات