وزن ندارد .
سوّم آنكه مراد از وزن ظهور مقدار عظمت مؤمن در عزّت و مقدار كافر در ذلّت است كما قال سبحانه :
فَلا نُقِيمُ لَهُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ وَزْناً
پس كسانى كه عمل صالح كه وزن آن سنگين است ، بجا آورده باشند ، يعنى قدر و ارزش آنان زياد است ايشان رستگارند ، و سپس كسانى كه اعمال زشت انجام داده باشند اعمالى كه وزن و قيمت ندارد ، آنان اهل زيان و خسرانند » . « 1 »
كلام شيخ مفيد و مجلسى رضوان الله عليهما دربارهء ميزان
مجلسى رضوان الله عليه در « بحار » پس از نقل اين مطالب از « مجمع البيان » و نقل بيان فخر رازى و بيان روايات وارده در اين مقام گفته است :
شيخ مفيد رحمه الله چنين گفته است كه : حساب عبارت است از مقابله بين اعمال و جزائى كه بر آنها مترتّب ميگردد ؛ و وقوف بنده است دربارهء كوتاهىهائى كه در اعمال كرده است ؛ و توبيخ بر گناهانى كه انجام داده است ، و حمد و تحسين نسبت به خوبىهائى كه به جاى آورده است ؛ و طبق استحقاق او با او معامله نمودن .
و آنطور كه عامّه مردم مىپندارند چنان نيست كه بين بديها و نيكىها مقابله و موازنه برقرار كنند ؛ و بر حسب استحقاق ثواب و عذاب بر آنها توازن بنمايند ؛ زيرا كه تحابُط بين اعمال صحيح نيست و گفتار معتزله در اين باب كه قائل به تحابط شدهاند باطل است
هامش
( 1 ) « بحار الانوار » ج 7 ، ص 243 و 244 ؛ و « مجمع البيان » طبع صيدا ، مجلّد دوّم ، ص 399 ، و سپس در « مجمع » فرموده است : بهترين اقوال ، گفتار اوّل و از آن گذشته گفتار دوّم است ؛ و ما قائل به اين مطلب شديم چون در زبان عرب اشتهار دارد كه ميگويند : گفتار فلان كس موزون است و كردارش موزون است ، و مراد آنست كه به مقدار حاجت است و در آن زياده و نقصانى نيست و داخل در عبث و بيهودگى نيست .