و بازرسى رسيده ، و بايد نشان داده شود ؛ همه را در مرآى و مَسمع و مَنظر صاحبانش و افرادى را كه خدا بخواهد قرار دهد
يَوْمَئِذٍ يَصْدُرُ النَّاسُ أَشْتاتاً لِيُرَوْا أَعْمالَهُمْ
مردم از زمين جرگه جرگه بيرون مىآيند تا اعمالشان بدانها نشان داده شود ؛ معلوم مىشود كه حديث كردن زمين به نشان دادن آنست ؛ يعنى اين زمين كه بيان مىكند و حكايت مىنمايد از آنچه خداوند به او وحى كرده است به اينست كه زمين نشان دهد و ارائه نمايد بطورى كه صاحبان آن آن را مشاهده كنند ؛ پس حديث كردن و سخن گفتن زمين نشان دادن آنست .
به انسان ميگويند : بيا اعمالت را بنگر ! مردم اگر عمل خوب بجاى آورده باشند آن را مىبينند و اگر عمل بد انجام داده باشند آن را مىبينند . پس آنچه از اعمالى كه از انسان سر مىزند در عالم كون و هستى ثابت است ؛ و از بين نمىرود ، و هر چه لباس وجود بپوشد طَيَران عدم بر او محال است .
غاية الامر از جلوى ديدگان انسان مختفى ميگردد ؛ و سپس اطاق بايگانى زمين را باز ميكنند ؛ و واردات را تبديل به صادرات ميكنند ؛ كه پروندهء هر كس را به دست خود او ميدهند و ميگويند : بيا تماشا كن ! مِن كُلِّ خَيرَ وَ شَر .
و از اين آيات قرآن به خوبى استفاده مىشود كه تمام بِقاع زمين شهادت ميدهند بر هر عملى كه در آنجا انجام گرفته ؛ و هر حادثهاى كه در آنجا واقع شده است ؛ هر نقطهء از زمين كه با انسان نسبتى داشته است