است چنين وارد است كه : « توبهء پيامبران از اضطراب سرّ آنهاست ؛ و توبهء اولياء از آلودگى نفس بواسطهء خواطر ، و توبهء اصفياء از غم و غصّه زدائى ، و طلب راحتى كردن است ؛ و توبهء خواصّ از اشتغال به غير خدا ، و توبهء عوامّ از گناهان است . »
بارى ، از مرحله اضطراب سرّ هم كه ميگذرد ، درجه خاصّى است كه اختصاص به مُخلَصين دارد ؛ در آن مرحله اضطراب سرّ هم نيست آنجا آرامش محض و سكون مطلق است .
و از اينجا به دست مىآيد كه آن فرشتگانى كه گماشته بر انسان هستند ، آنان نيز داراى درجات و مقامات مختلفى هستند : يك عدّه از فرشتگان جزئيّه فقط مىتوانند اعمال را ثبت كنند ؛ يك عدّه بايستى كه درجه شان كاملتر باشد و بفهمند كه انسان چه موقع اشتغال به خدا دارد ؛ و چه موقع اشتغال به غير خدا . و در آن مرحله خصوصيّات مُدرَكات ذهنى انسان را ثبت و ضبط مىنمايند ؛ و يك عدّه مقامشان از اين رفيعتر و آنان موكّل بر اصفياء هستند و تنفيس آنها را در مواقع گرفتارى و امتحان ثبت مىكنند و حالات آنان را در امتحانات و ابتلائات و ساير شئون ثبت مى كنند ؛ و يك عدّه مقامشان نيز عالىتر از اينست ، و فرشتگانى هستند كه موكّل بر اولياء مىباشند ؛ و مراتب شئون و حالات و تلويث خاطرى اگر برايشان پيدا گردد ، در هر حال ضبط مىكنند ؛ و بنابر آنچه گفته شد جميع فرشتگان در يك درجه و يك مقام نيستند .
و ليكن انسان داراى مقامى است كه در آن مقام هيچيك از ملائكه قدرت ندارند كه آن حال دقيق و مقام و موقف لطيف او را ضبط
معاد شناسى (فارسى) — صفحة 164
مساهمون: السيد محمد حسين الطهراني
ص١٦٤