خواب خودتان به مكّه رفتهايد ؛ چون صورت مثالى در خواب حقيقت انسان است ، نه آنكه خودتان اينجا هستيد و تصوّر رفتن به مكّه را در خارج از وجود خود نمودهايد .
و بر اين اساس انسان در عالم خواب ميتواند كارهاى مهمّى انجام دهد كه در عالم بيدارى قادر بر آن نيست . چون در بيدارى انسان ميخواهد با بدن مادّى خود كار كند و چنين قدرتى براى او نيست كه هر چه را بخواهد انجام دهد ؛ ولى در حال خواب بدن مادّى را مىاندازد و با بدن صورى و مثالى كه قدرتش هزار مرتبه بيشتر است كار مىكند ، و كارهاى عجيب مىكند ؛ به آسمان پرواز مىكند ، در يك لحظه از مشرق به مغرب ميرود ، در اقيانوس اطلس شنا مىكند و عرض آن را مىپيمايد ، از ديوار عبور مىكند ، از دريچهء تنگ و كوچك كه به اندازهء وسعت يك ناخن اوست عبور مىكند ، در يك لحظه يك ختم قرآن مىكند ، و أمثال اين امور كه البتّه در حال بيدارى از بجا آوردن آنها عاجز است .
در حال مرگ چون بدن را بكلّى خلع مىكند و در آن حال تجرّد قوىتر است و روح آزادتر و قدرت بيشتر ، لذا كارهايش عجيبتر است . در يك لحظه ممكن است علم به جميع جهات از عوالم طبيعت و كيفيّات آنها پيدا كند ، و به تمام اهل و عشيرهء خود مرور كرده و از حالات آنها مطّلع شود ، و تمام هديّههائى را كه دوستان و ارحام براى او به صورت خيرات و مبرّات ميفرستند و به صورت رحمت و نور غذاى معنوى اوست همه را قبول نموده و از آنها متمتّع شود ، و
معاد شناسى (فارسى) — صفحة 178
مساهمون: السيد محمد حسين الطهراني
ص١٧٨