مطالبهء به خلافت برآمدند تا فتنه برخيزد . امَّا بيدارى على كيدشان را حَبْط نمود و ايشان سكوت اختيار كردند ؟ و آنچه در دل داشتند پنهان ساختند تا منتهز فرصت گردند و در وقتى كه مىتوانند بدان راه بيابند آن را به دست آورند . و اين امر در خلافت عثمان براى آنان ميسّر گرديد .
و اين بدان علت بود كه عثمان همين كه پا به دائرهء ولايت امر نهاد ، امويّون از آنچه در صدورشان مخفى مىكردند پرده برگرفتند - چون عثمان از بنى اميّه بود - و شروع كردند با نهايت دقّت و مهارت خُطَّه و منهاج خود را تنفيذ دادن به طورى كه در همان زمان عثمان تمام امور ولايت يكسره از آن آنها شد . و در سالهاى أخيره نظام حكم از خلافت عادله « 1 » به سلطنت و حكومتى كه به دست أهواء جريان
هامش
( 1 ) اين عبارت شيخ محمود أبوريَّه است كه حكومت عثمان را در به دو امر عادله مىداند . او عالم سنّى مذهب است ولى نزد شيعه حكومت او از ابتدا حكومت جائره بوده است . و عثمان به شهادت تاريخ مردى ظالم و ستمگر بوده است . اين مرد سنّى مذهب به واسطهء فكر روشن و انصاف و مطالعات عميق دريافت كه فقه عامّه داراى خلل است و در صحاح عامّه و بالاخص در « صحيح » بخارى روايات باطله و خلاف تاريخ و خلاف عقل بسيار است . لهذا اين دو كتاب ارزشمند : « الاضواء و شيخ المضيرة » را در ردّ احاديث و فقه عامّه كه بر روايات راويانى كاذب و متّهم همچون ابوهريره متّكى مىباشد تدوين نمود . حضرت علّامه حاج سيّد مرتضى عسكرى - أمَدَّ الله فى عمره الشريف - كه سبط خال والد حقير ( مرحوم آية الله كبير و محدّث عظيم آقا ميرزا محمد طهرانى عسكرى مقيم و متوطّن در بلدهء طيّبهء سُرَّمَنْ رآه ) هستند . مىفرمودند : من براى او دو كتاب از مصنفات خودم : « عبد الله بن سبا » و جلد اوّل « احاديث امّ المؤمنين عائشه » را به مصر فرستادم براى وى بسيار جالب بود . و يك بار كه به مصر رفتم براى ديدارش به بيمارستان رفتم مريض بود در همان مرض فوت ، از ملاقات و زيارت همديگر بسيار مشعوف شديم . ايشان مىفرمودند : به قدرى براى او عائشه زن خشن و تحريف كنندهء تاريخ و دشمن أمير المؤمنين و فاطمهء زهراء عليهما السلام مورد نفرت گرديده بود كه در همان روى تخت بيمارستان چندين بار او را لعنت كرد . و از عثمان نيز برائت مىجست . من از ايشان پرسيدم : او نسبت به شيخين چگونه بود ؟ ! فرمودند : نسبت به آنان هم به مطالب بسيارى رسيده بود و مذمّت مىنمود ولى هنوز به مرحلهء لعن و برائت نرسيده بود كه از دنيا رحلت نمود . از فوت او تا اين زمان متجاوز از سى سال مىگذرد . اللَّهُمَّ احْشُرْهُ مَعَ مَنْ يَتَولَّاهُ و يُحِبُّهُ ، و أبْعِده مِمنَّ يَتَبرَّأ مِنهُ وَ يَبْغِضُهُ !