در اين حال ابو سفيان كه زعامت قريش را بعد از كشته شدن روساء و صناديدشان در واقعهء بدر بر عهده داشت چارهاى نيافت جز تسليم شدن و اسلام آوردن از روى رغم أنف خودش و اولادش كه از زمرهء آنها معاويه مىباشد .
اما از آنجا كه اين گونه اسلامشان ظاهرى بود ، و از حنجرهها و گلوهايشان متجاوز نمىگشت و أبداً ايمان به خدا و رسول در دلهايشان داخل نگرديده بود ، فلهذا آنان بر همان مكنونات ضمير و نيّات و عقايد پيشين كه نبضشان بر آن طپش داشت ، و بر همان عداوت و حقد و بغض موروث قديم ، دوام و استمرار يافتند ، و بر همان حِقد و كينهء جديد كه سينههايشان را مىگداخت باقى بودند تا اينكه نبوّت در طائفهء بنى هاشم كه دشمنانشان بودند ظهور يافت ، و به يقين دانستند كه دعوت اين پيغمبر الى الأبَد دوام خواهد يافت و نفوذ و سيطره شان را در مكّه كه در آن عصر فقط از ايشان بود خواهد زدود و سيطره و قدرتشان را بر اهل مكّه محو خواهد نمود .
ابو سفيان پيوسته در انتظار مرگ پيامبر صلّى الله عليه و آله و سلّم بود
بدين جهت بود كه هميشه براى پيامبر در انتظار مرگ و مصيبت و رنج و مشكلات بودند ، و در ترقّب آن بسر مىبردند كه باز فرصتى تازه برايشان به دست
هامش
خاتمهء ترجمهء احوال محمّد بن عبد الرحمن بن ابى ليلى بعد از ذكر حكايتى گفته است : در ذيل ترجمهء شريك گذشت داستانى كه از اين حكايت مليحتر بود و به سبيل ولايت اهل بيت رسالت و درايت خوانندتر و الحمد لله على نعمة الهداية . و از جمله آنچه كه ما در ضمن اخبار اين مرد در آنجا نياوردهايم در عين حالى كه از مليحترين آثار و نوادر اخبار محسوب مىشود آن است كه روزى از وى خواستند كه شمّهاى از مناقب معاوية بن ابى سفيان بيان كند ، شريك گفت : آرى ، از مناقب او آن است كه پدرش قاتل پيغمبر صلّى الله عليه و آله و سلّم بوده است ، و خودش قاتل وصىّ او بوده است ، و مادرش كبد حمزه عموى پيامبر را خورد ، و پسرش سر پسر پيغمبر را جدا نمود ؛ پس كدام فضيلت و منقبت را مىخواهى كه از اينها عظيمتر باشد ؟ ! و از جمله طرائف اخبار ابن ابى ليلى آن است كه شيخنا الصّدوق در « فقيه » روايت مىكند كه وى از حضرت امام جعفر صادق عليه السلام پرسيد : از ميان مخلوقات خداوند عزّ و جلّ چه چيز از همه شيرينتر است ؟ حضرت فرمودند : فرزند جوان . پرسيد : چه چيز تلختر است ؟ ! از مخلوقات الهيّه ؟ ! حضرت فرمودند : فقدان او . اغفال پسر ابن ابى ليلى گفت : شهادت مىدهم كه شما حجّتهاى خدا در مخلوقاتش مىباشيد !