تقدم شيعه در علم انشاء و كتابت
در اينجا مرحوم صدر پس از آنكه ابن عميد ، و صاحب بن عَبَّاد ، و أبوبكر خوارزمى را بر مىشمرد ، اضافه مىكند كه : اوَّلين كاتب أميرالمؤمنين عليه السّلام عبيد الله ابن أبى رافِع مولاى رسول الله صلَّى الله عليه و آله بوده است و ابن قتيبه در « معارف » مىگويد : وى كاتب على بن أبيطالب بوده است در تمام دوران خلافت آن حضرت .
تا آنكه مىگويد : از جمله وزراى كاتب ، بَنى سَهْل وزراء مأمون بودهاند . اوَّل ايشان فَضْلُ بنُ سَهْل ذو الرِّئاسَتَيْن مىباشد كه جامع ميان سيف و قلم بود . هنگامى كه مأمون خلافت را به فرزندان على انتقال داد ، فَضْل بن سَهْل تنها بر پادارنده و برافرازندهء رايت اين امر بود ، و از روى نيكى اقدام مىنمود . امَّا هنگامى كه مأمون نگريست عبّاسيون در بغداد اين امر را منكر داشتند ، تا به جائى كه او را از خلافت خَلْع نمودند ، و با عمويش ابراهيم بيعت كردند ، در كمين نشست و جماعتى را دسيسه نمود تا فَضْل بن سَهْل را در حمّام كشتند و پس از آن امام رضا عليه السّلام را با سمّ به قتل رسانيد ، و به بغداد مكاتبه كرد كه آنچه را كه شما در امر ولايت على بن موسى انكار داشتيد آن موضوع از ميان رفت . و اين واقعه در سنهء 204 به وقوع پيوست .
پس از فضل ، مأمون برادرش حسن بن سَهل را وزير خود ساخت . و به واسطهء جزع و فزع بر برادرش مرض سوداء بر او چيره شد . در خانه نشست براى معالجه و مداوا و يكى از كاتبانش را جانشين خود كرد . و حسن بن سهل در سنهء دويست و سى و شش در ايَّام متوكّل ديده از جهان بربست .
و از زمرهء آنان است أبُوالفَضْل جعفر بن محمود إسْكافى وزير مُعْتَزّ و مُهْتَدى .
و از زمرهء آنان است أبوالْمَعَالى هِبَةُ الله بن محمد بن مُطَّلِب وزير مستظهر . وى از علماء وزراء و أفاضل و أخيارشان بود . در « جامع التَّواريخ » بر تشيّع وى تنصيص كرده است . و بدين جهت محمد بن مَلك شاه سلجوقى راضى به وزارت او نبود ، و به