به عمل آورده ، و در تأويلات آن دقت نموده است . به طورى كه كسى در اين گونه تعبير و تفسير بر وى سبقت نگرفته است ، و طائر بلند پرواز انديشهء احدى به اطراف آن حريم منيع پرواز نتوان نمود . و ليكن جامع جميع علوم قرآن نيست .
سيد رضى داراى كتابى مىباشد به نام « الْمُتَشَابِهُ فِى الْقُرْآن » ، و كتابى به نام « مَجَازات القرآن » . بايد دانست كه : عمر او از چهل و هفت سال تجاوز نكرد و در سنهء 406 ارتحال يافت .
و تفسير « رَوْضُ الْجِنَانِ وَ رَوْحُ الْجَنَانِ فى تفسير القرآن » ، در بيست جزء ، تصنيف شيخ امام مقتداى شيعه : أبوالفتوح رازى حسين بن على بن محمد بن احمد خُزاعى رازى نيشابورى مىباشد . وى پس از قرن پنجم بدرود حيات گفت . و اين جامعِ تفسيرى از جامع « تبيان » شيخ طوسى متأخّر است .
و كتاب « مجمع البيان فى علوم القرآن » در ده جزء تصنيف شيخ امينالدّين أبوعلى : فَضْلُ بْنُ حَسَنِ بنِ فَضْلِ طبرسى متوفَّى در سنهء پانصد و چهل مىباشد . جامعى است كه شامل تمام آنچه نياوردهاند مىباشد ، و ليكن خود در اوّل تفسير تصريح كرده است كه در آن ، عيال و ريزه خوار « تبيان » شيخ طوسى قدسسره مىباشد .
و « خُلَاصَةُ التَّفاسير » در بيست جلد تصنيف شيخ قطب الدِّين راوَنْدى است ، كه مشحون است از حقايق و دقايق ، و از بهترين تفاسير متأخّرهء از شيخ أبوجعفر طوسى محسوب مىشود . « 1 »
تقدم شيعه در علم حديث
آنچه گفته شد ، تقدّم شيعه در جميع علوم قرآنى از تفسير و غيره بود . و اما دربارهء تقدّمشان در علوم مربوطهء به حديث و روايت ، پس از آنكه اوَّلين
هامش
( 1 ) « الشّيعة و فنون الاسلام » لآية الله السيّد حسن الصدر از ص 49 : « الصّحيفة الاولى فى اوَّل من صنّف فى علم تفسير القرآن » ، تا ص 65 با اختصار و انتخاب مطالب .