گفت : اين حركتهاى ناهموار او مرا محزون كرد . چون صبح شد به من گفت : أىْ بُنَيَّةُ ! هَلُمّى الْأحادِيثَ الّتى عِنْدَكِ ، فَجِئتُ بِهَا فَأحْرَقَهَا .
« اى دختركم ! آن احاديثى كه نزد توست بياور . من آنها را آوردم و آنها را سوزانيد . »
و از زُهْرى از عروه روايت است كه عمر اراده كرد سنن رسول الله را بنويسد . از أصحاب آن حضرت استفتا كرد . همه وى را دلالت بر نوشتن نمودند . عمر شروع كرد تا مدّت يك ماه از خدا در اين امر خيرخواهى و طلب راه رشد مىكرد تا آنكه روزى صبحگاه گفت : إنِّى كُنْتُ ارِيدُ أنْ أكْتُبَ السُّنَنَ ، و إنِّى ذَكَرْتُ قَوْماً قَبْلَكُمْ كَتَبُوا كُتُباً فَأكَبُّوا عَلَيْهَا وَ تَركُوا كِتَابَ اللهِ ؛ وَ إنِّى وَ اللهِ لَا أشُوبُ كِتَابَ اللهِ بِشَىْءٍ أبَداً .
« من مىخواستم سنن را بنويسم ، و من قومى را به خاطر آوردم كه پيش از شما بودند كتابهائى را نوشتند و تمام سعى و همّت خود را بر آنها داشتند و كتاب الله را ترك كردند ؛ و قسم به خدا كه من كتاب الله را با چيز ديگرى أبداً مخلوط و درهم نمىنمايم . »
لَكِنْ عَلِيًّا دَوَّنَ ، وَ خَلَّفَ فِى شِيعَتِهِ طَرِيقَةَ التَّدْوِينِ . فَلَقَدْ كَانَ عَلَى ثِقَةٍ مِنْ طَرِيقَتِهِ . وَ هُوَ الَّذِى يَقُولُ فِيه الرَّسُولُ : عَلِىٌّ مَعَ الْقُرْآنِ وَ الْقُرْآنُ مَعَ عَلِىٍّ وَ لَنْ يَفْتَرِقَا حَتَّى يَرِدَا عَلَىَّ الْحَوْضَ .
وَ عَنْهُ قَالَ الرَّسُولُ : يَا مَعْشَرَ قُرَيْشٍ ! وَ اللهِ لَيَبْعَثَنَّ اللهُ عَلَيْكُم رَجُلًا مِنْكُمْ امْتَحَنَ اللهُ قَلْبَهُ لِلإيمَانِ فَيَضْرِبُكُمْ عَلَى الدِّينِ . قَالَ أبُو بَكْرٍ : أنَا هُوَ يَا رَسُولَ اللهِ ؟ ! قَالَ : لا ! قَالَ عُمَرُ : أنَا هُوَ يَا رسولَ اللهِ ؟ ! قَالَ : لا ، وَ لَكِنْ ذَلِكَ الَّذِى يَخْصِفُ النَّعْلَ « 1 » .
« و أمّا على نوشت و تدوين كرد ، و در ميان شيعيان خود طريقهء تدوين و رسم كتابت را به يادگار گذاشت . چرا كه وى بر راه و روش خود داراى يقين بود و به
هامش
( 1 ) « الإمام جعفر الصادق » عبد الحليم جندى ، ص 185 و ص 186 .