جهت آنكه به واسطهء قوّهء تميز از ساير اقسام حيوان فضيلت دارند . و در اين احاديث بالأخصّ اين سخن پيامبر صلّى الله عليه و آله : انْظُرُوا كَيْفَ تَخْلُفُونّى فِيهِمَا ؟ ! و اوصِيكُمْ بِعِتْرَتِى خَيْراً ! وَ اذَكّرُكُمُ اللهَ فِى أهْلِ بَيْتِى ! « بنگريد تا چگونه حقّ مرا در آن دو خليفه ادا مىكنيد ؟ ! و سفارش مىكنم به شما كه با عترت من به خير و خوبى عمل كنيد ! و خدا را به ياد شما مىآورم درباره اهل بيتم ! » حثّ اكيد و ترغيب شديد بر مودّت آنها ، و مزيد احسان به آنها ، و احترامشان و اكرامشان و تأديه حقوقشان اعمّ از حقوق واجبه و حقوق مستحبّه ، به دست مىآيد . و چگونه اين طور نباشد در حالى كه ايشان شريفترين بيتى هستند كه از لحاظ فخر و حسب و نسب در روى زمين به وجود آمده است . « 1 »
ابن ابى الحَديد گويد : رسول أكرم صلّى الله عليه و آله ، كتاب و عترت را ثقلين ناميد ، چون معنى ثَقَل در لغت متاع مسافر و حشم اوست . و گويا چون آن حضرت مشرف بر حركت و انتقال به سوى جوار پروردگار خود بود ، خود را به منزلهء مسافرى مىدانست كه از منزلى به منزل ديگرى انتقال يابد و كتاب و عترت را همچون متاع و حشم خود قرار داد ، زيرا آن دو خصوصىترين چيزهائى بودند كه با وى ربط داشتند . « 2 »
سيّد هاشم بحرانى از محمّد بن عبّاس با سند متّصل خود از مجام بن عطيّه از ابو سعيد خدرى پس از آنكه حديث ثقلين را روايت مىكند در پايان آن ابو سعيد مىگويد : وَ إنّمَا سَمّاهُمَا الثّقَلَيْنِ لِعِظَمِ خَطَرِهِمَا وَ جَلَالَةِ قَدْرِهِمَا . « 3 » « فقط ناميدن رسول اكرم آن دو را به عنوان ثقلين به جهت عظمت اهميّت و بزرگى قدر و ارزش آنها
هامش
همچون گل كوزهگرى خلق نموديم ، و گروه جنّ را از آتش برافروزنده آفريديم . » آيه 13 و 14 از همين سوره .
( 1 ) « الصّواعق المحرقة » ، ص 136 .
( 2 ) « شرح نهج البلاغة » طبع دار احياء الكتب العربيّة ، ج 6 ، ص 380 در ضمن شرح خطبهء 85 ، آنجا كه مىفرمايد : أ لم أعمل فيكم بالثّقل الأكبر ، و اترك فيكم الثّقل الأصغر ؛ و اين تفسير را از ابن ابى الحديد نيز در « غاية المرام » ص 217 ضمن حديث 39 ، از عامّه ذكر نموده است .
( 3 ) « غاية المرام » ص 226 حديث 33 ، از خاصّه .