هامش
تفترق هذه الامّة على ثلاث و سبعين فرقة ، ثنتان و سبعون فى النار و واحدة فى الجنّة و هم الّذين قال الله عزّ و جلّ فى حقهّم : و ممّن خلقنا امّة يهدون بالحقّ و به يعدلون و هم أنا و شيعتى :
« اين امّت بر هفتاد و سه فرقه جدا مىشوند ، هفتاد و دو فرقه از آن در آتشند و يك فرقه در بهشت و ايشانند كه خدا دربارهء آنها فرموده است : و از ميان خلائقى را كه آفريدهايم جماعتى هستند كه با حق رهبرى مىشوند ، و گرايش خود را به سوى حق قرار مىدهند . و آنان عبارتند از من و شيعيان من . »
دوم از عامّه از موفّق بن احمد خوارزمى با سند متّصل خود از أمير المؤمنين عليه السلام كه فرمود : رسول خدا به من فرمود : يا على مَثَلُك فى امّتى مثل عيسى بن مريم افترق قومه ثلاث فرق فرقة مؤمنون و هم الحواريّون و فرقة عادوه و هم اليهود و فرقة غلوا فيه فخرجوا عن الايمان ، و إنّ امّتى ستفترق فيك ثلاث فرق : شيعتك و هم المؤمنون و فرقة هم أعدائك و هم الناكثون و فرقة غلوا فيك و هم الجاحدون و هم الضّالّون ، و أنت يا علىّ و شيعتك فى الجنّة و عدوّك و الغالى فيك فى النار .
« اى على مثال تو در امّت من مثال عيسى بن مريم است كه قوم او به سه گروه منقسم شدند گروهى مؤمن به او بودند و ايشانند حواريّون و گروهى با او دشمنى كردند و ايشانند يهود و گروهى دربارهء او غلوّ نمودند و از ايمان به در رفتند . و حقّاً امّت من دربارهء تو به سه گروه منقسم مىشوند : شيعيان تو كه به تو ايمان دارند ، و دشمنان تو كه پيمان تو را شكستند ، و گروهى كه دربارهء تو غلوّ نمودند و ايشانند منكران تو و گمراهان ! و اى على تو با شيعيانت در بهشت هستى و دشمنانت و غلوّ كنندگان دربارهات در آتش . »
و روايت سوم از ابن مردويه است كه از موثّقين و أعلام مشاهير عامّه است و اسناد مىدهد به ابان بن تغلب از مسلم كه گفت : از أبو ذر و سلمان و مقداد شنيدم كه مىگفتند : ما در حضور رسول خدا نشسته بوديم كه سه نفر از مهاجرين آمدند ، در اين حال پيغمبر فرمود : تفترق امّتى بعدى ثلاث فرق : أهل حقّ لا يشوبونه بباطل ، مثلهم كالذّهب كلّما فَتَنَتْه النّار زاد جودةً و إمامهم هذا و أشار الى أحد الثلاثة و هو الّذى امر الله فى كتابه اماماً و رحمةً و فرقةٌ أهل باطل لا يشوبونه بحقّ مثلهم كمثل الحديد كلّما فتنته النّار زاد خبثاً و امامهم هذا . فسألتهم عن أهل الحقّ و امامهم فقالوا : علىّ بن أبى طالب عليه السلام و أمسكوا عن الآخرين فجهدت فى الآخرين أن يسمّوهما فلم يفعلوا - هذه رواية أهل المذهب . « امّت من بعد از من به سه دسته منقسم مىشوند : أهل حقّ به طورى كه أبداً حق را به باطل آميخته نمىنمايند ، مَثَل ايشان مَثَل طلاست كه هر چه آتش بدان بيشتر برسد و آن را آزمايش كند بر خوبى و پاكى آن مىافزايد و امام آنها اين است و اشاره كرد به يكى از آن سه نفر و او همان است كه خداوند در كتابش به عنوان امام و رحمت أمر به پيروى از وى