أبوالْمُظَفَّر سَمْعَانِى .
و صاحب بن عبّاد در اين باره گويد :
هَلْ مِثْلُ فَتْوَاكَ إذْ قَالُوا مُجَاهَرَةً * لَوْلَا عَلِىُّ هَلَكْنَا فِى فَتَاوِينَا
« آيا مثل و مانند رأى و فتواى تو ديده شده است ؛ در وقتى كه عياناً در برابر همهء مردم صريحاً گفتند كه : اگر على نبود ما در فتواهائى كه در مسائل داده بوديم ؛ هلاك شده بوديم ؟ ! »
و خطيب خوارزمى مىگويد :
إذا عُمَرٌ تَخَطَّ فِى جَوابٍ * وَ نَبَّهَهُ عَلِىُّ بِالصَّوَابِ
يقُولُ بِعَدْلِهِ لَوْ لَا عَلِىُّ * هَلَكْتُ هَلَكْتُ فِى ذَاك الْجَوَابِ
« چون عمر بن خطّاب در جواب مسألهاى خطا مىنمود ؛ و على بن أبى طالب او را بر خطايش متوجّه مىساخت ؛ از روى عدل خود مىگفت : اگر على نبود ؛ من در آن جواب هلاك شده بودم ؛ هلاك شده بودم . »
و اين جمله از أبوبكر اشتهار دارد كه گفت : فَإنِ اسْتَقَمْتُ فَاتَّبِعُونِى وَ إنْ زِغْتُ فَقَوِّمُونِى « اگر در رأى و فتوى و گفتار و عمل مستقيماً بر پاى خود ايستادم ؛ شما از من پيروى كنيد ! و اگر انحراف پيدا كردم ، شما مرا بر پا داريد ، و راست كنيد ! »
و دربارهء معناى فَاكِهَة گفت : آن را مىدانم ؛ و امّا معناى أبّ را خدا مىداند . « 1 »
و دربارهء إرثِ كَلَالَة گفت : أقُولُ فِيهَا بِرَأىٍ فَإنْ أصَبْتُ فَمِنَ اللهِ ؛ وَ إنْ أخْطَأْتُ
هامش
( 1 ) - « آيه 31 ، از سورهء 80 : عبس » :وَ فاكِهَةً وَ أَبًّا * مَتاعاً لَكُمْ وَ لِأَنْعامِكُمْ .أبّ عبارت است از خوراك چهار پايان همانطور كه از خود آيه پيداست كه متاعاً لكم را براى فاكهه و لأنعامكم را براى أبّ ، حال آورده است .