و عدم موقعيّت رأس تاريخ را به همان هجرت رسول الله باقى مىگذاريد ! فردا آن را هم عوض مىكنيد ! و تاريخ هخامنشى ، با مبدأ جلوس سيروس بزرگترين پادشاه هخامنشى ، و يا با مبدأ سلطنت كورش و يا داريوش مىگذاريد ! و يا مبدأ سلطنت پهلوى را همانند سلطان سلجوقى ، به عنوان پديدآورندهء آثار نوين و بر اندازندهء ارتجاع و فرسودگى مذهب و أفكار كهنه ، مبدأ تاريخ قرار مىدهيد !
[ إحياء نام ماههاى باستانى ، در حقيقت إحياء سنَّت زردشت بود ]
در آن مجلس كسى كه بالنّسبة دفاع كرد ، مرحوم شريعتمدار دامغانى بود كه مستدلّا گفت : تغيير روزهاى ماهها فائده ندارد ، و خروج از موازين علميّه مىباشد ، و ألفاظ حمل و ثور و جوزا از ألفاظ فروردين و ارديبهشت كه معناى مناسبى ندارند بهتر است ، ولى مطلب را نشكافت ، و مبرهن نكرد كه اين پيشنهاد تغيير تاريخ به عنوان إحياء سنّت ملّى ، در حقيقت إحياء سنّت زردشت ، و إماتهء احكام شرعى و اساسى محمّدى در كشور اسلام است . زيرا همانطور كه ما اينجا بيان كرديم و در تعليقه نامى از فرشتگان آئين زردشت برديم ، شايد او نمىدانست ، و از أصل و ريشهء اين تغيير خبر نداشت . زيرا پيشنهاد كنندگان ، مقصد خود را مخفى كرده ، و فقط به عنوان تغيير ألفاظ عربى به تغيير ألفاظ باستانى وارد مسئله شدند ، و گفتند : فقط مسئلهء تغيير ألفاظ است و بسيار مسئلهء سهل و آسان است .
در روز 27 حوت 1303 مطابق 21 شعبان 1342 كه سه روز به نوروز مانده بود ، با اين عجله و شتاب ، در يك جلسه رأى گرفتند « 1 » ، و تاريخ را عوض كردند « 2 » ، و
هامش
( 1 ) - به طورى كه تعديل اين تاريخ را معيّن نكردند و به همين قدر اكتفا كردند كه در سالهاى كبائس اسفند 30 روز گرفته شود امّا كدام سال كبيسه است معيّن نشده است ، و به همين علّت بود كه در سال 1308 نزديك بود كه اشتباه شود . چه مطابق معمول واضح بود كه سال چهارم بعد از سه سال 305 - 306 - 307 مىبايست كبيسه محسوب شود ، و حال آنكه در واقع و حقيقت امر مىبايستى ساده باشد ، چون سال 1309 سال آخر از دور 33 سالى بوده است ، و آن را مىبايست كبيسه قرار داد ، و به همين سبب يك تقويم اشتباه ضبط كرده ، و اسفند 1308 را 30 روز دانسته است ، و اين عمل ايجاب مىكند كه روز دوم حمل مطابق با اوّل فروردين شود . و اين اشتباه ناشى از نقص قانونى است كه از مجلس گذشته است . ( گاهنامه 1309 ، سيّد جلال الدّين طهرانى ، ص 78 ) .
( 2 ) - مطالبى كه از مجلس شوراى ملّى دربارهء تغيير تاريخ نقل شده است ، همگى از روزنامهء رسمى كشور شاهنشاهى از صفحات 1010 تا 1014 ، و از صفحات 1056 تا 1060 ، راجع به جلسهء يكصد و چهل و سوّم ، صورت مشروح مجلس صبح سهشنبه ، 27 حوت 1303 مطابق 21 شعبان 1342 مىباشد .