از نظر سطح زندگى و توليد درآمدها يكسان و برابر نمايد ؛ بلكه مىتوان گفت انديشهء برابرى بشر ، از نظر در آمد و سطح زندگى ، يكى از آرزوهاى خام بشرى است كه هيچگاه جامهء عمل به خود نخواهد پوشيد ؛ حتى كشورهايى كه مدعى هستند در اين راه گام بر مىدارند و در اين مسير قرار گرفتهاند ، فقط توانستهاند به قسمتى از خواستههاى خود برسند و همواره اختلاف طبقاتى از نظر وضع زندگى و وسايل آسايش ، در ميان آنان به صورت ديگرى جلوهگرى مىكند .
علت اين كه اين شيوه از زندگى ، هيچگاه رنگ وجود به خود نمىبيند اين است كه ، چنين مساواتى بر خلاف فطرت انسانى است و هر طرحى كه اساس آن را مخالفت با فطرت انسانى تشكيل دهد به سان شنا بر خلاف مسير آب است كه به نتيجهاى نمىرسد و جز خستگى و فرسودگى و بازگشت به مسير نخستين ثمرهاى ندارد .
در نهاد و آفرينش بشر و در زندگى اجتماعى انسان ، عواملى وجود دارد كه اختلافها را مىسازد و چون وجود اين عوامل ، قطعى و ضرورى و اجتنابناپذير است حتى وجود اين عوامل در رشد و پيشبرد جامعهء انسانى تأثير به سزايى دارند ، طبعاً اختلاف ، كه مولود و زاييده اين عوامل است ، قطعى و حتمى خواهد بود .
به اجمال ، عوامل پديد آرندهء اختلاف وضع زندگى ، عبارتند از : اختلاف انسانها از نظر نيروى فكرى و قواى عقلى و قدرت بدنى و جسمى . اين اختلاف براى بشر در هر دورهاى مشهود و روشن است و در هيچ دورهاى افراد جامعهء انسانى ، از نظر قدرت دماغى و بدنى برابر و يك سان نبودهاند و فعلًا در صدد بيان ريشه اين نوع اختلافها نيستيم ، ولى به يقين افراد يك جامعه ، در هيچ زمانى از نظر هوش و كاردانى و فعاليت يك سان نبودهاند و در نتيجه ممكن نيست وضع زندگى آنها برابر باشد ؛ افراد هوشمند و كاردان ، كوشا و فعال ، از زندگى مرفهتر برخوردار مىگردند و اين دو گروه از لحاظ در آمد با دو گروه ديگر ، كه در قطب مخالف آن قرار گرفتهاند ، متفاوت خواهند بود .
قرآن و اسرار آفرينش (تفسير سوره رعد) (فارسى) — صفحة 197
مساهمون: الشيخ جعفر السبحاني
ص١٩٧