شرايط اقرار
4 - در صحت اقرار و ترتيب اثر بر آن ، بايد شرايط زير فراهم آيد :
الف : اقرار بايد به نحو قطعى كه هيچ ترديدى در آن نباشد صورت پذيرد ، بنابراين اگر كسى بگويد : « احتمال مىدهم كه به تو بيست گرم طلا بدهكار باشم » ، اين اقرار نيست ، و نيز اگر گفت : « گمان مىكنم » ، يا « شايد » ، يا عباراتى شبيه به اين كه ترديد و شك را نشان مىدهد ، آن عبارت اقرار تلقّى نخواهد شد .
ب : عبارت بايد صراحتاً يا ظاهر آن بر اقرار يكنفر نسبت به خود دلالت كند ، بنابراين اگر مثلًا بگويد : « بين ما دينى است به مقدار هزار تومان » اين اقرار به چيزى نيست ، زيرا اين عبارت دلالت نمىكند كه چه كسى بدهكار و چه كسى طلبكار است .
ج : در اعتبار اقرار و ترتيب اثر دادن به آن ، شرط است كه به ضرر اقرار كننده باشد ، مانند اينكه به بدهكاريش نسبت به ديگرى و يا به عدمطلب چيزى از كسى اقرار كند .
اما اگر اقرار به ضرر شخص ديگرى باشد ، مانند اينكه بگويد محمد هزارتومان به على بدهكار است اين اقرار بر كسى نخواهد بود ، و با اين گفته چيزى براى على ثابت نمىشود ، و همچنين است اگر اقرار به نفع خود شخص باشد ، مانند اينكه بگويد : « فلانى هزار تومان به من بدهكار است » كه اين اقرار عليه ديگرى نافذ نيست .
د : چيزى كه به آن اقرار مىشود ، اگر مال باشد ، بايد در زمره اموالى باشد كه تملك آن براى طرف دوم اقرار صحيح باشد . بنابراين اقرار به خوك ، شراب و هر نوع آلات وابزار حرام براى شخص مسلمان صحيح نيست ، چرا كه مسلمان مالك اين گونه چيزها نمىشود .
5 - اگر اقرار كننده به چيزى مجهول و يا براى طرفى نامعلوم اقرار كند مانند اينكه بگويد : « من به فلانى مقدارى پول بدهكارم » ، يا بگويد : « كسى هزار تومان از من مىخواهد » ، اقرارش صحيح بوده ، و از او خواسته مىشود تا گفتهاش راتوضيح داده ، ابهام را بر طرف كند .
شرايط اقرار كننده
6 - اقرار كننده بايد شرايط عمومى اهليّت مانند بلوغ ، عقل ، قصد و اختيار را دارا باشد . اما كودك نابالغ و همچنين ديوانه ، مست ، حواس پرت ، كسى كه به