مسلّم است كه حالت دوم لذّتش بيشتر است . اين نوع نعمت هم در بهشت و براى بهشتيان پيشبينى شده است . البتّه در اين سوره در اين باب آيهاى نيامده ؛ ولى در سوره هاى ديگر شاهد چنين توصيفاتى هستيم :
إِخْوَاناً عَلىَ سُرُرٍ مُّتَقَابِلينَ . « 1 »
در حالى كه همه برادرند و بر تختها رو به روى يكديگر قرار دارند .
نعمت سوّم نعمتى است كه به عقل انسان مربوط مىشود . لذّت نعمتهاى عقلى ، چندين برابر بيش از لذّت نعمتهاى عاطفى و احساساتى انسان است .
احساس برترى شيخ طوسى بر شاهان !
شيخ طوسى قدس سره كه يكى از احياگران مذهب بر حق تشيّع است و هزار سال پيش مىزيست ، وقتى كه مسألهاى از مسائل پيچيدهى فقه ، تفسير ، حديث و مانند آن را حل مىكرد ، از خانه و حجرهاى كه در نجف اشرف داشت ، به خيابان مىزد و مىگفت :
أَيْنَ الْمُلُوكُ وَ أَبْناءُ الْمُلُوك ؟ !
پادشاهان و شاهزادگان كجايند ؟ !
بيايند و ببينند كه چه لذّتى مىبرم !
يافتم ! يافتم !
در بارهى ارشميدس هم مىگويند :
وقتى قانون نيروى مايعات بر اجسام داخل در آنها را كشف كرد ، در حمّام بود . با همان وضع به كوچه دويد و فرياد زد : يافتم ! يافتم !
نعمت عقلى ، واقعاً اين چنين است . گاهى پيش مىآيد : يك هفته يكى از علما نشسته و مدام در يك مسألهى علمى در آيات و روايات و اقوال ، غور و
هامش
( 1 ) - / حجر ، 47 .