وَ الَّذينَ اذا انفَقُوا لَمْ يُسْرِفُوا وَ لَم يَقْتُرُوا وَ كانَ بَينَ ذلكَ قَواماً
« 1 » « و كسانى كه هرگاه انفاق كنند ، نه اسراف مىنمايند و نه سختگيرى ، بلكه در ميان اين دو حد اعتدالى دارند » .
انفاق از جمله مسائلى است كه شرع مقدس اسلام بسيار بر آن تأكيد دارد ولى با اين وجود ، افراط در آن را جايز نمىداند ، همانطور كه تفريط را نمىپسندد ، بلكه يك حالت تعادل و متعارفى را پيشنهاد مىفرمايد .
برخورد پيامبر اسلام با افراط و تفريط
پيامبراكرم ( ص ) همانگونه كه به عياشى و اسراف حساسيت داشتند و با آن برخورد مىكردند ، نسبت به تفريط و سختگيرى هم بسيار حساسيت نشان مىدادند و جامعه را از آن بر حذر مىداشتند . در تفسير صافى از مرحوم فيض كاشانى نقل شده است كه زنى به درب خانه پيامبراكرم آمد ، عايشه او را ديد و تعجب كرد كه چطور او كه همسر دارد به آرايش و زينت ابتدايى هم نپرداخته است . علت را از او سؤال كرد ، آن زن گفت : حقيقت اينست كه شوهر من ترك دنيا كرده و تصميم گرفته كه ديگر با من تماس و معاشرت و ارتباطى نداشته باشد . البته او تنها نيست ، بلكه چند نفرى هستند كه با همچنين تصميمى گرفتهاند ، آنها نه ديگر با اجتماع برخوردى دارند و نه از نعمتهاى مباح و حلال خداوند از جمله غذاهاى لذيذ استفاده مىكنند و بطور كلى گوشهگير و منزوى شدهاند .
وقتى اين خبر به گوش پيامبر اسلام رسيد ، به قدرى عصبانى و ناراحت شدند كه دوان دوان و در حالى كه يك طرف عباى مباركشان روى زمين كشيده مىشد ، به طرف مسجد تشريف بردند و فرمودند كه اطلاع دهيد تا مردم جمع شوند .
اين امر توسط بلال به گوش همگان رسيد ، مردم گمان كردند كه باز جنگ و يا يك حالت استثنايى پيش آمده است ، لذا همه دست از كسب و كار كشيدند و به طرف
هامش
( 1 ) - سوره ى فرقان / 67 .