نيست . « 1 » و قرآن شريف مكرراً وعده شيرينى داده است . شايد بيش از ده آيه در قرآن وعده موكد داده است كه مخلَص زير پرچم خداست . ديگر شيطان كارى با او ندارد : « انَّهُ لَيسَ لَهُ سُلطانٌ على الَّذينَ امَنوا و عَلى رَبِّهِم يَتَوَكَّلُونَ انما سُلطانُهُ عَلى الذَّينَ يَتَوَلَّونَهُ و الذينَ هُم به مُشركونَ » « 2 » مى دانيد كه شيطان وقتى كه رانده درگاه خدا شد ، چندين مرتبه به خدا نهيب زد . پناه بر خدا وقتى كه عالِم ، دين نداشته باشد . پناه بر خدا وقتى كه عالِم ، بى دين شود ، مى رسد به آنجا كه تَشَر مى زند به خدا و در مقابل خدا وقتى قد علم مىكند . قرآن چندين مرتبه نقل مىكند از شيطان كه تشر زد : « قالَ فَبِعِزَّ تِكَ لَاغوِيَنَّهُم اجمَعينَ الا عِبادَكَ مِنهُم المُخلَصينَ » « 3 » ؛ يعنى قسم
به عزتت ، يعنى مى دانم عزيزى ، مى دانم خدايى ، مى دانم همه چيز به دست توست ، اما چون به خاطر بنى آدم رانده درگاه تو شدم ، همه آنان را اغوا مى كنمبه غير از مخلَص .
معنايش اين نيست كه من دوست مخلَصم . معلوم است كه نيست ، دشمن سر سخت مخلِص است ، چه رسد به مخلَص . معنايش اين است كه ديگر به مجلَص دسترسى ندارم . چون دسترسى ندارم ، او كنا ؛ اما با همه و همه وحتى مخلِص كار دارم .
هامش
( 1 ) - مرحوم علامه طباطبايى مى فرمايند : « المُخلَصوُنَ هُمُ الذّينَ اخلَصَهُمُ اللهُ لِنَففسه فلا نَصيبَ فيهِم لِابليسَ و لا لِغَيره » ( الميزان ، ج 17 - 18 ، ص 227 . ) و شيخ طوسى در مخلَص مى فرمايد : مخلَصين ( به فتح « لام » ) كسانى هستند كه خداوند آنها را به خاطر لطفى كه در حق آنها كرده ، خالص نموده و به خاطر اين لطف از قبايح در نزد خداوند مبرا هستند و مخلصين ( به كسر « لام » ) آنهايى هستند كه عبادت خود را خالص كرده اند براى خدا و كسى را شريك او قرار ندادهاند . ( تبيان ، ج 8 ، ص 585 )
اين حدس و گمان ابليس درست از آب درآمد ، و هر كسى به نحوى در دام او گرفتار شد ، جز مخلَصين ؛ همان گونه كه قرآن قرآن در سوره سبأ ، آيه 20 مى فرمايد : « وَ لَقَد صَدَّقَ عَلَيهِم ابليسُ ظَنَّهُ فَاتَّبَعُوهُ الّا فَريقاً مِنَ المُؤمنينَ » و مراد از « فَريقاً مِنَ المُؤمنينَ » همان « مخلُصين » است
( 2 ) - و همانا شيطان تسلطى ندارد بر كسانى كه ايمان دارند و بر پروردگارشان توكل مى كنند . تسلط او تنها بر كسانى است كه او را به سرپرستى سرپرستى خود برگزيده اند . ( نحل / 99 - 100 )
( 3 ) - گفت : به عزتت سوگند ، همه آنها را گمراه خواهم كرد ، مگر بندگان خالص تو ، از ميان آنها . ( ص / 82 - 83 )