بپيمايى . صفت رذيله خيلى بد است مى دانيد كه زايل كردنش هم كار مشكلى است . معلم اخلاق ، فقط خداست . ما بايد راز و نياز كنيم . ما بايد كوشش كنيم . ما بايد مقدمات فراهم كنيم . ما بايد شاگرد خدا بشويم تا پروردگار عالم ما را مهذّب كند : « وَ لَو لا فضلُ اللهِ عَليكُم و رَحمَتُهُ ما زَكى مِنكم مِن احَدٍ ابداً وَ لكنَّ اللهَ يُزكِّى مِن يَشاءُ » . « 1 » انسان ، به خودى خود نمى تواند صفت رذيله را رفع كند . از يك طرف اگر صفت رذيله اى باشد ، وامصيبتا و از يك طرف ، كار مشكل است و بايد سلامت نفس پيدا كرد .
در هر صورت ، اين سوره و الشمس را فراموش نكنيد . منحصر به فرد است . پس از يازده قسم و چند تأكيدمى فرمايد : « قَد افلَحَ مَن زَكِّيها وَ قَد خابَ مَن دسَّها » « 2 » ؛ سعادت ، فقط و فقط براى آن كسى است كه مهذب باشد . بيچاره و بدبخت و محروم و شقى آن كسى است كه يك صفت رذيله اى بر دل او حكمفرما باشد . اگر بخواهى به مقام لقاء ؛ يعنى حكومت خدا بر دل برسيد ، بايد كوشا شويد ؛ يعنى به آنجا برسيد كه بگوييد خدايا من ديگر بيشتر از اين نمى توانم ، تو بايد مرا مهذب كنى . با سرو كار داشتن با اين گونه مجالس ، با كتابهاى اخلاقى ، با معلم هاى اخلاق و فعاليت كردن ، مبارزه با صفات رذيله و مخصوصاًباآن يقظه اى كه در جلسه قبل درباره
اش صحبت كرديم ، به آنجا برسد كه بگوييد : خدايا من كوشش كردم ، اما ديگر بيش از اين نمى توانم . تو كه معلم اخلاقى بايد اين صفت رذيله را رفع كنى و قطعاً رفع مىكند . اگر واقعاً رفتيم ، به قول امام صادق ( ع ) يك وجب ما ، ده وجب او . اگر ما واقعاً خدا را از دل صدا كنيم ، قطعاً به فرياد ما مى رسد . « 3 »
هامش
( 1 ) - و اگر فضل و رحمت الهى بر شما نبود ، هرگز احدى از شما پاك نمى شد ؛ ولى خداوند هر كه را بخواهد ، تزكيه مىكند . ( نور / 21 )
( 2 ) - هر كس نفس خود را پاك و تزكيه كرده ، رستگار شده و آن كس كه نفس خويش را با معصيت و گناه آلوده ساخته ، نوميد و محروم گشته است . ( شمس / 9 - 10 )
( 3 ) - حسين نورى ، مستدرك وسائل ، ج 5 ، ص 297 - 298 . در حديث قدسى نيز آمده است : « من تقرّب الىَّ شبراً تقرّبت اليه ذرعاًو من تقرّب اليه باعاً . » ( محمد باقر مجلسى ، بحار الانوار ، ج 87 ، ص 190 )