امام صادق ( ع ) فرمودند : چه بسا يك نفر يك عمر نماز بخواند ، امّا قدمى رو به جلو برندارد و يك نماز مقبول نزد خدا نداشته باشد ! بدتر از اين چيست ؟ « 1 » هر عبادتى هنر رساندن آدمى به مقام لقاى الهى را دارد . انسان خلق نشده است براى اينكه يك عبادتى كند ، يك وردى بخواند و به بهشت برود و از نعمتهاى آن برخوردار شود ؛ بلكه انسان براى رسيدن به مقام عنداللّهى خلق شده است ! براى اينكه دائماً در سير و حركت به سوى خداى سبحان باشد و تحت هيچ شرايطى در راه توقّف نكند .
اگر عبادت واقعى باشد ، انسان را به اين مقامات خواهد رسانيد و اجازهء توقّف به او نخواهد داد . ولى متأسّفانه غل و زنجيرهاى دنياطلبى و دنياپرستى ، انسان را در حركت متوقّف مىكند و او را زمينگير مىنمايد .
هوى و هوس و نفس امّاره و صفات رذيله ، غل و زنجير مىشود و دست و پاى انسان را مىبندد تا او حركت نكند . و در جاى خود بماند يا حتّى به عقب بازگردد .
قرآن كريم مىفرمايد :
إِنَّا جَعَلْنا في أَعْناقِهِمْ أَغْلالًا فَهِي إِلَي الْأَذْقانِ فَهُمْ مُقْمَحُونَ
« 2 » ما در گردنهاى آنان غلهايى قرار داديم كه تا چانهها ادامه دارد و سرهاى آنان را به بالا نگاه داشته است !
اگر اين موانع در كار نباشد ، انسان بهسوى پروردگار خويش حركت صعودى مىكند و اين حركت ، تا بىنهايت ادامه دارد . به قول استاد بزرگوار ما ، حضرت امام خمينى ( قدس سره ) ، وقتى آدمى به منزل لقاء يا فناى الهى مىرسد ، تازه اوّل كار است و بايد حركت خود را شروع كند تا به خدا برسد . چنين انسانى در هر گامى كه به جلو بر مىدارد ، استكمال
دارد و بر رتبه و درجهاش افزوده مىشود و به قرب الهى نزديك مىگردد .
هامش
( 1 ) . الكافى ، ج 3 ، ص 269
( 2 ) . يس / 8