« و اسْتَقِمْ كَما امِرْتَ » .
« 1 » « و آنچنانكه مأمور گشتى ، پايدارى كن » .
در پايان اين فصل ذكر اين نكته لازم است كه : وحى يا همان هدايت تشريعى كه به عنوان اوّلين ابزار انبياء براى هدايت بشر پيرامون آن سخن گفتيم ، به عنوان مرتبهء عاليهاى از ارتباط ، نياز به مقدماتى دارد كه عبارت از طى كردن منازل هفت گانهء : « يقظه ، توبه ، تقوى ، تخليه ، تحليه ، تجليه و لقاء » است و تا اين منازل گذرانده نشود ، آن ارتباط هرگز بوجود نخواهد آمد ، چرا كه « نبوت » مرتبهاى عاليه از مراتب « عبوديّت » است و تا اين منازل طى نشود ، حقيقت « عبوديّت » هم حاصل نخواهد شد چه رسد به مقام « نبوّت » .
با اين بيان روشن مىشود كه وجود شرايط و ابزارى كه پيرامون آن بحث كرديم ، براى انبياء و اوصياء عليهم السلام ، يك امر عرفانى ضرورى است و نزد اهل معرفت ، در سرحدّ بداهت است .
فصل يازدهم : نبوّت حضرت محمّد بن عبداللَّه صلى الله عليه و آله و سلم
پيامبر اسلام ، حضرت محمّد بن عبداللَّه صلى الله عليه و آله و سلم آخرين پيامبر إلهى است كه طبق عقيدهء ما مسلمانان از همهء انبياء بالاتر و والاتر و از هر جهت اشرف و افضل پيامبران است ، دين او كاملترين دين است و تا روز قيامت قدرت ادارهء جامعهء بشرى را خواهد داشت و به ايندليل - به رغم همهء موانعى كه بر سر راه داشته و دارد - جهانى خواهد شد :
« هُوَ الَّذى ارْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدى وَ دينِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهُ عَلَى الدّينِ كُلِّهِ وَ لَو كَرِهَ الْمُشْرِكُونَ » .
« 2 » « او كسى است كه پيامبرش را با هدايت و دين حقّ فرستاد تا آن را بر همهء آيينها غالب گرداند هر چند مشركان خوش نداشته باشند » .
در مدّت 23 سال نبوّت پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله و سلم بيش از چهار هزار معجزه از ايشان صادر شده ، چنان كه تاريخ نويسان نيز آن را بيان كردهاند . معجزهء زنده ، جاويد و مهمّ آن حضرت قرآن شريف است . پيامبر گرامى صلى الله عليه و آله و سلم دعوت خود را با قرآن كريم آغاز كردند و با صراحت تمام ، همهء
هامش
( 1 ) - شورى / 15 .
( 2 ) - توبه / 33 .