درس هفتم
معناى نزول
نزول قرآن ، نزول مادى به معناى پايين آمدن از يك مكان مرتفع نيست ، بلكه نزول معنوى است ؛ يعنى چيزى را كه از سطح فكرى انسان فراتر است ، به گونهاى فرود آورند كه به افق فكرى انسان نزديك شود . اين تعبير حتى بين مردم نيز متعارف است كه مىگويند : فلان استاد ، مشكلترين مطالب را بطورى ساده بيان مىكند و پايين مىآورد كه همه مىفهمند . اين كه ابن عباس گفته است : قرآن ابتدا به آسمان چهارم و سپس بر پيامبر نازل شد ، اين گونه نزول ، نزول مكانى و مادّى است ، نه نزول معنوى ، در حالى كه نزول قرآن ، نزول معنوى است . روح و حقيقت قرآن بطور مجموعى بر قلب مقدس پيامبر اكرم نزول پيدا كرد . آن حقيقتى كه دربارهء ذات الوهيّت هم حرف مىزند ، در حالى كه در توان كسى نيست كه ذات الوهيت را درك كند ، حتى خود پيامبر نيز از اين قاعده مستثنا نبوده است . لذا خواه ناخواه براى پيامبر هم نوعى نزول محسوب مىشود .
استدلال به آيهء : قُرْآناً فَرَقْناهُ
از آياتى كه دربارهء نزول تدريجى قرآن بدان استناد شده است آيهء :
وَ قُرْآناً فَرَقْناهُ . . .
مىباشد در حالى كه اين آيه دلالت مىكند كه قرآن دو نزول دارد ، زيرا مىگويد :
و قرآنى كه ما او را جدا جدا كرديم . پس اوّل بايد مجموعهاى كامل به نام قرآن باشد