نمىخواهم . بلند شويد و برويد . اين جا حضرت تقيّه كردند ، پيش خود گفتند : اگر در اين شرايط روى كاغذ چيزى بنويسيم ، بعد اختلاف بزرگى بين مسلمانها رخ مىدهد كه اين را كه پيامبر نوشته ، در حال هذيان نوشته يا در حال سلامتى ؟ بعد اين سئوال به كلمات ديگر پيامبر هم كشيده مىشود كه اصلا اين كلماتى كه پيامبر در اين مدّت بيست و چند سال گفته است ، وحى بوده يا هذيان ؟ ، آيا پيامبر اين كلمات را در زمان سلامتى گفته يا در زمان مرض و هذيان ؟
علت آيات متشابه در قرآن
علت ورود روايات متشابه در بين روايات شيعه معلوم شد ، امّا سئوال اين است كه چرا در قرآن متشابهات وارد شده است ؟
فخر رازى در جلد هفتم تفسير خود اين تعبير را دارد ( البته علامه طباطبايى هم در الميزان عين اين تعبير را دارد ) : ملحدان طعن مىزنند كه چرا در قرآن ، متشابهات وارد شده است ، زيرا قرآن در تمام اعصار ، مرجع مردم است و اين متشابهات ، موجب شده كه هر گروهى به يك آيه عليه گروه ديگر استدلال كنند ، و اگر متشابه در قرآن نبود ، مسلمانان به غرض قرآن كه هدايت مردم است ، زودتر مىرسيدند . اين را فخر رازى به عنوان اشكال مطرح مىكند .
اين رشد اندلسى در كتاب « الكشف عن مناهج الادلة » مىگويد : مردم سه گروه هستند : يكى علما كه ارباب حكمت عاليه هستند .
دوّم : جمهور مردم كه عامهء مردم هستند .
سوّم : گروهى كه نه از حكما هستند نه از عامهء مردم . و متشابهات در حقّ اين گروه دوّم است و گر نه نزد علما و ارباب حكمت ما اصلا متشابه نداريم ، همه چيز معلوم است . متشابهى كه نتوانيم آن را حلّ كنيم كجاست ؟
البته مطالب بسيار بلندى وجود دارد كه فهم آن به درجات عاليهء عرفان احتياج