مقدمهى كمال حركت بعدىاند . در اين حركت ، گروهى در ميان جامعهى انسانى در مسير كمال بالاختيار قرار نگرفتهاند كه از آنها به ( كافران ) تعبير مىشود . كافران به طفيل وجود مؤمنان در جامعه ، هستى دارند . چنانچه مؤمنان هم به خاطر اولياى الهى و آنان هم به واسطهى آنكه معصومان در كنارشان هستند از نعمت وجود ، برخوردارند ! در اين حركت ، غايت آن مورد نظر است كه معصومان هستند و ديگر گروهها ، به خاطر غايت اعلا منظور مىشوند . پس بر مبناى حركت در جوهر ، همهى عالم هستى مقدمه براى غايت اعلاى خلقت هستند . از اين رو ، احترامى كه در ظاهر براى برخى افراد قائليم و به طور ناخودآگاه از طريق روح و جان به چنين احترامى كشيده مىشويم ريشهى آن ، همين اصل و مبناى فلسفى ( حركت در جوهر ) است .
مطلب مهمتر آن كه : كسانى كه به حركت تكاملى نرسيدهاند ، ولى به طرف حضيض هم نرفته ، بلكه در مرحلهى ، عقل هيولانى مانده و به عقل بالملكه هم نرسيدهاند ، به حسب روايات و روى مبانى فلسفه ، از آنها كه به مسير باطل رفتهاند مهمترند . در حديث قدسى آمده است : « لو لا اطفال رضّع وشيوخ ركّع ، لأصبت عليكم العذاب صبّا » پيران خميده قامت كه به عالم آخرت توجه دارند ، به سوى كمال در حركتند ، اطفال شيرخوار نيز هر چند به طرف حركت تكاملى نرفتهاند ، به سوى حضيض هم گرايش نيافتهاند ، به عنوان غايت مورد توجه قرار گرفتهاند . لذا به خاطر آنان ، عدهاى ديگر از نعمت زندگى برخوردارند . اطفال شيرخوار گرچه داراى حركت كمالى اختيارى نيستند ، ولى نسبت به افرادى كه در حضيض ذلت افتادهاند ، برترى
جنبش ذاتى طبيعت (حركت جوهرى) (فارسى) — صفحة 167
مساهمون: الشيخ محمد علي الگرامي القمي
ص١٦٧