وَمَا أَدْرَاكَ مَا لَيْلَةُ الْقَدْرِ ، ( 1 ) و تو چه ميدانى شب قدر چيست ؛ معناى ليلة القدر آن است كه خداوند اجلها ، روزيها ، و هر امرى كه رخ ميدهد - از مرگ ، زندگي ، فراواني ، قحطي ، خير و شرّ - را مقدّر مينمايد ، همان گونه كه ميفرمايد : فِيهَا يُفْرَقُ كُلُّ أَمْرٍ حَكِيمٍ ، ( 2 ) در آن [ شب ] هر كارى [ به نحوى ] استوار فيصله مييابد ؛ كه تا يك سال است . تَنَزَّلُ الْمَلائِكَةُ وَالرُّوحُ فِيهَا بِإِذْنِ رَبِّهِمْ مِنْ كُلِّ أَمْرٍ ، ( 3 ) در آن [ شب ] فرشتگان ، با روح ، به فرمان پروردگارشان ، براى هر كارى [ كه مقرّر شده است ] فرود آيند ؛ فرشتگان و روح القدس بر امام زمان فرود ميآيند و هر آنچه را كه نوشتهاند به او ميسپارند . » همان 2 / 290 از امام باقر ، امام صادق و امام كاظم ( عليهم السلام ) روايت ميكند : « إِنَّا أَنْزَلْنَاهُ ، ما آن را نازل كرديم ؛ مقصود قرآن است . فِي لَيْلَةٍ مُبَارَكَةٍ إِنَّا كُنَّا مُنْذِرِينَ ، ( 4 ) در شبى فرخنده ، [ زيرا ] كه ما هشدار دهنده بوديم ؛ و آن شب قدر است كه خداوند قرآن را يكباره و كامل به بيت معمور فرو ميفرستد . آنگاه از آنجا در طول بيست و سه سال بر رسولخدا ( صلى الله عليه وآله ) نازل ميگردد . فِيهَا يُفْرَقُ ، در آن [ شب ] فيصله مييابد ؛ در شب قدر . كُلُّ أَمْرٍ حَكِيمٍ ، هر كارى [ به نحوى ] استوار ؛ يعنى خداوند هر امر حق يا باطلى را مقدّر ميكند ، و نيز آنچه در آن سال خواهد بود ، و براى او در آن بداء و مشيت است ، هر آنچه از آجال ، ارزاق ، بلايا ، تغيرات و مرضها را كه بخواهد مقدّم ميدارد و هر آنچه را بخواهد به تأخير مياندازد ، آن قدر كه بخواهد در آنها ميافزايد و ميكاهد ، و رسولخدا ( صلى الله عليه وآله ) آن را به اميرالمؤمنين ( عليه السلام ) القاء ميكنند ، و آن حضرت آن را به ائمه ( عليهم السلام ) تا آنكه به صاحب الزمان ( عليه السلام ) منتهى شود ، و براى او در آن بداء ، مشيت ، تقديم و تأخير شرط ميشود . » ( 5 )
فرهنگ موضوعي احاديث امام مهدي ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 304
مساهمون: الشيخ علي الكوراني العاملي
ص٣٠٤
هامش
( 1 ) . سورهى قدر / 2
( 2 ) . سورهى دخان / 4
( 3 ) . سورهى قدر / 4
( 4 ) . سورهى دخان / 3
( 5 ) . و نيز المحجة / 202 ، بحار الانوار 97 / 12 و مجمع البيان به طور مختصر 5 / 61 ، ايشان مينويسد : اين مطلب از ابن عباس ، قتاده و ابن زيد روايت شده ، و همان است كه از امام باقر و امام صادق ( عليهما السلام ) نقل شده است .