تخطي إلى المحتوى الرئيسي

إيضاح الكفاية (فارسى) — صفحة 380

مساهمون:

ص٣٨٠
عنه ، كما في الإضافات و الاعتبارات التي لا تحقّق لها ، و لا يكون بحذائها في الخارج شىء ، و تكون من الخارج المحمول ، لا المحمول بالضّميمة [ 1 ] .
شرح

مختار مصنّف « ره »

[ 1 ] - 4 : اصلا در صدق عنوان مشتق « قيام » معتبر نيست بلكه بايد بين ذات و مبدأ « تلبّس ، اضافه و ارتباطى » باشد و همان ارتباط بين ذات و مبدأ كفايت مىكند البتّه ارتباط و اضافه مزبور به اعتبار موارد ، تفاوت مىكند و فرقش از دو جهت بلكه بيش از دو جهت است . الف : گاهى فرقش به اعتبار اختلاف مبادى است در بعضى از مبادى مانند ضرب و قتل ارتباطش صدورى است ، در بياض و سواد ، حلولى است - همان‌طور كه مشاهده كرديد در امثلهء مذكور ، مواد ، مختلف است ، مادّهء ضرب با قتل ، سواد و بياض اختلاف دارد و . . . - ب : گاهى هيئات ، متفاوت است مثلا ضرب يكى از موادّ است اگر عنوان ضارب را در نظر بگيريد ، ارتباط ضرب و ضارب « صدورى » « 1 » است امّا اگر ضرب را با مضروب مقايسه كنيد ، ارتباط و تلبّس آن « وقوعا عليه » « 2 » است و گاهى نحوهء تلبّس و ارتباط « حلولى » است مانند بياض كه در جسم حلول مىكند و زمانى نحوهء تلبّس « وقوعا فيه » است مانند مسجد كه اسم مكان است و ممكن است نوع ارتباط و تلبّس مانند تلبّس ذات بارى تعالى با صفات جماليّه‌اش باشد كه ذات با صفاتش « اتّحاد » دارد و درعين‌حال ، بين ذات و صفات ، مغايرت مفهومى تحقّق دارد و بعضى از اوقات نحوهء ارتباط بين ذات و مبدأ چنين است كه :
هامش
( 1 ) - اى الضرب صدر من الضّارب . ( 2 ) - اى الضّرب وقع على المضروب .