اقامت در وطن يا غير وطن فاصله نيفتد . در اين صورت در سفر سوم نماز تمام خواهد بود . 52
برخى ديگر با دو بار مسافرت به گونهء ياد شده ، كثرت را محقق دانسته و در سفر دوم قائل به اتمام نماز شدهاند . 53
برخى نيز صدق عرفى را ملاك دانسته و گفتهاند : تكرار سفر به اندازهاى كه از نظر عرف كثير السفر اطلاق شود ، لازم است . 54
برخى بين كسى كه سفر شغل و حرفهء او است و كسى كه چنين نيست تفصيل داده و گفتهاند : در صورت نخست ، در سفر اول نماز تمام است و نيازى به تكرار سفر نيست ؛ زيرا شغل و حرفه قرار دادن سفر جايگزين تكرار سفر مىشود ؛ ليكن در صورت دوم ، تكرار سفر به اندازهاى كه نزد عرف كثير السفر به شمار آيد - كه به كمتر از سه بار سفر كردن پى درپى محقق نمىشود - لازم است . 55
سومين اختلاف : بنابر اينكه ملاك شغل بودن سفر باشد ، تحقق بخش شغل بودن سفر چيست ؟
شكى نيست كه صدق عنوان شغل و كار بر جيزى منوط به انتخاب آن به عنوان شغل و اشتغال به آن با تصميم بر استمرار آن است . بنابر اين ، با انجام دادن كارى ، يك يا دو و يا سه بار به طور اتفاقى عنوان شغل محقق نمىشود ؛ چنان كه با انتخاب شغل بدون اشتغال به آن نيز عنوان شغل تحقق نمىيابد ؛ ليكن با انتخاب چيزى به عنوان شغل و شروع به آن ، عنوان شغل بودن تحقق مىيابد و متوقف بر تكرار آن نيست ؛ از اين رو ، گروهى قائل به وجوب اتمام نماز در سفر اول شدهاند ؛ 56 ليكن برخى تعدد سفر - دو يا سه بار - را لازم دانستهاند ؛ هرچند با سفر نخست عنوان ياد شده تحقق يابد . 57
گروهى ملاك را صدق عرفى عنوان فوق دانسته و گفتهاند : صدق عرفى كار و شغل بودن سفر نسبت به بعضى مشاغل با يك بار سفر تحقق مىيابد ، ليكن نسبت به بعضى مشاغل ديگر متوقف بر تكرار سفر است . 58
پس از ثبوت حكم ( اتمام نماز ) بر
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى) — صفحة 477
مساهمون: موسسه دائرة المعارف فقه اسلامى بر مذهب اهل بيت ( ع )
ص٤٧٧