تحميد
تحميد : گفتن « الحمد للّه » يا « الحمد لله رب العالمين » .
از آن به مناسبت در بابهاى طهارت ، صلات و اطعمه و اشربه سخن رفته است .
حكم : تحميد يا واجب است يا مستحب .
تحميد واجب : تحميد به عنوان جزئى از تسبيحات اربع در ركعت سوم و چهارم نماز بنابر قول به وجوب آن « 1 » و در دو خطبهء نماز جمعه « 2 » و نيز در نماز خوف ( - - ) نماز خوف ) در صورت عدم امكان ركوع و سجود حتّى با اشاره كه نوبت به گفتن تسبيحات اربع به جاى هر ركعت مىرسد ، واجب است . « 3 »
تحميد مستحب : تحميد در همهء حالات بويژه در موارد زير مستحب است :
بعد از فراغ از وضو ؛ « 4 » هنگام نگاه كردن در آينه ؛ « 5 » بعد از عطسه براى عطسهكننده و نيز شنوندهء عطسه ؛ « 6 » براى مأموم بعد از فراغ امام از حمد ؛ « 7 » براى نمازگزار بعد از گفتن « سمع اللّه لمن حمده » ؛ « 8 » در آغاز تشهّد « 9 » و نيز دو يا سه بار گفتن آن بعد از فراغ از تشهّد اوّل ؛ « 10 » صد بار براى امام در نماز استسقاء ( - - ) نماز باران ) پس از قرار گرفتن بر منبر بعد از تكبير ، تسبيح ( - - ) تسبيح ) و تهليل « 11 » ( - - ) تهليل ) ؛ هنگام ورود به مسجد « 12 » و وقوف در عرفات و مشعر ( - - ) وقوف ) و در اثناى غذا خوردن و پايان آن . « 13 »
بسيار حمد كردن خداوند هنگام روآوردن و آشكار شدن نعمتهاى الهى بر انسان ، مستحب است « 14 » و نيز از مستحبّات مؤكّد بعد از نماز ، تسبيح حضرت زهرا عليها السّلام است كه از اركان آن 33 بار تحميد است كه بنابر مشهور بعد از 34 بار تكبير گفته مىشود . « 15 »
تحنّك
- - ) تحنيك
تحنيط
تحنيط : حنوط كردن ( - - ) حنوط ) .
هامش
( 1 ) . جواهر الكلام 10 / 38
( 2 ) . 11 / 207
( 3 ) . المقنع / 130
( 4 ) . جواهر الكلام 2 / 339
( 5 ) .
وسائل الشيعة 7 / 173
( 6 ) . العروة الوثقى 1 / 717
( 7 ) . 804
( 8 ) . 672 ؛ جواهر الكلام 10 / 114
( 9 ) . العروة الوثقى 1 / 691
( 10 ) . جواهر الكلام 11 / 277
( 11 ) . 12 / 146
( 12 ) . 14 / 81
( 13 ) . 36 / 452 - 453
( 14 ) . وسائل الشيعة 7 / 174
( 15 ) . الحدائق الناضرة 8 / 519 .