صيد و ذباحه : در اين كه بيرون آمدن خون به اندازهء معتدل از حيوان ذبح شده ، از شرايط حليّت ذبيحه است ، اختلاف مىباشد . « 8 »
حدود : حدّ شلاق در گرما و سرماى شديد اقامه نمىشود و بايد تا زمان اعتدال هوا - مانند وسط روز در زمستان و دو طرف صبح و عصر در تابستان - به تأخير افتد . بنابراين ، اگر بزهكار بر اثر اجراى حدّ در زمان اعتدال بميرد ، اجرا كنندهء حدّ ضامن نيست ، بر خلاف صورت اجراى آن در زمان غير معتدل . « 9 »
قصاص : در استحباب يا وجوب تأخير استيفاى حق قصاص اعضا از زمان گرما و سرماى شديد در روز تا زمان اعتدال هوا اختلاف است . « 10 »
اعتراض
اعتراض : نسبت خطا در گفتار يا كردار به كسى دادن .
موارد جواز و عدم جواز اعتراض در سراسر فقه به مناسبت مطرح و احكام آن ذكر شده است . در اين جا به ضابطهء كلّى كه در برگيرندهء همهء موارد كاربرد آن در فقه است ، اشاره مىشود .
اگر سخن يا عملى با همهء جهات و شرايط لازم براى جواز صدور يا صحّت شرعى آن ، از فرد صاحب صلاحيّتى صادر شود ، ديگرى از نظر شرعى حق اعتراض به او ندارد مانند سخن يا عمل امام معصوم عليه السّلام « 1 » ( - - ) أئمّه ) ، حاكم شرع در صورتى كه خطاى او معلوم نباشد « 2 » ، پدر و جدّ نسبت به كسانى كه بر آنها ولايت دارند ( - - ) ولايت ) ، مرد و زن آزاد و رشيد نسبت به جان و مالشان « 3 » ( - - ) قاعدهء سلطنت ) ، قيّم و وصىّ نسبت به افرادى كه بر آنان حق قيمومت ( - - ) قيمومت ) و وصايت ( - - ) وصايت ) دارند و كسى كه
هامش
( 8 ) مستند الشيعة 15 / 418 .
( 9 ) جواهر الكلام 41 / 343 - 344 و المبسوط 7 / 17 .
( 10 ) جواهر الكلام 42 / 360 .
1 جواهر الكلام 21 / 296 ؛ المقنعة / 287 و 705 .
2 جواهر الكلام 40 / 105 .
3 الخلاف 3 / 212 ؛ النهاية ( شيخ طوسى ) / 609 ؛ شرائع الاسلام 2 / 473 و الموسوعة الفقهية الميسّرة 4 / 141 .