اضرار
- - ) ضرر
اضطباع
اضطباع : رد كردن يكى از دو طرف جامهء رويين از زير بغل سمت راست و انداختن دو طرف آن روى شانهء چپ .
از آن در باب حج سخن رفته است .
برخى قدما و متأخّران به استحباب اضطباع براى مرد در حال طواف ( - - ) طواف ) جز طواف وداع - تصريح كردهاند « 1 » ، ليكن در كلمات بيشتر فقها چنين مسألهاى مطرح نشده است .
اضطجاع
اضطجاع : به پهلو دراز كشيدن .
از آن به مناسبت در بابهاى طهارت ، صلات و حج سخن رفته است .
طهارت : واجب است ميّت مسلمان را در قبر به پهلوى راست و رو به قبله بخوابانند . جنين در رحم زن كافر آبستن از مسلمان نيز در حكم مسلمان است و در صورت مرگ هر دو ، زن را پشت به قبله بر پهلوى چپ دفن مىكنند تا روى جنين به سمت قبله قرار گيرد . « 1 »
صلات : نمازگزار در صورت ناتوانى از ايستادن و نشستن ، مىتواند نماز را به حالت اضطجاع بخواند ، ليكن در اين كه بين اضطجاع به راست يا چپ مخيّر است يا در صورت توانايى بايد به راست بخوابد ، اختلاف مىباشد . « 2 » ركوع و سجود در حالت اضطجاع ، با اشاره انجام مىگيرد . « 3 » بالا بردن دستها هنگام تكبيرة الاحرام در اين حالت ، مانند ساير حالات ، مستحب است . « 4 » استقبال قبله در حالت ياد شده ، با قرار گرفتن صورت و بدن به سمت قبله تحقّق مىيابد . « 5 » در جواز اضطجاع غير ضرورى در نافله ، اختلاف است . « 6 »
به قول مشهور ، امامت نمازگزار به حالت اضطجاع براى مأمومى كه ايستاده يا نشسته است ، جايز نيست « 7 » و براى مانند خود ، جايز است . « 8 » خواندن نافلهء صبح پس از نافلهء شب ( - - ) نماز شب ) هر چند فجر طلوع نكرده باشد ،
هامش
( 1 ) الوسيلة / 172 ؛ الجامع للشرائع / 201 و تذكرة الفقهاء 8 / 107 - 110 .
1 جواهر الكلام 4 / 296 - 297 .
2 9 / 264 - 265 .
3 266 .
4 ذكرى الشيعة 3 / 381 .
5 العروة الوثقى 1 / 547 .
6 جواهر الكلام 12 / 222 - 223 .
7 13 / 327 - 328 .
8 330 .