تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دومين يادنامه علامه طباطبائى (فارسى) — صفحة 282

مساهمون:

ص٢٨٢
استاد علامه طباطبائى در اين شيوه از تفسير ، از سخن پيامبر كه ابن عباس از او نقل كرده است ، پيروى مىنمايد آنجا كه فرموده است : « القرآن يفسر بعضه بعضا » . امير مؤمنان در يكى از سخنان خود مىگويد : « كتاب الله تبصرون به و تطقون به و تسمعون به و ينطق بعضه ببعض و يشهد بعضه على بعض « 1 » . » كتاب خدا را مىبينيد او را به سخن در مىآوريد و مىشنويد و برخى از آيات او به وسيله برخى ديگر را به سخن درمىآيد و برخى بر برخى ديگر گواهى مىدهد . بنابراين ، اين شيوه از تفسير ، محصول دعوت نبى اعظم و وصى گرامى او بوده است ولى متأسفانه در طول قرون اسلامى از اين شيوه كمتر استفاده شده است در حالى كه مىبينيم پيشوايان معصوم ما در مقام تفسير همين شيوه را داشتند اينك نمونه‌اى را متذكر مىشويم : زراره و محمد بن مسلم ( كه از فقهاى عصر حضرت باقر ( ع ) و حضرت صادق ( ع ) مىباشند و افتخار شاگردى دو امام بزرگوار را دارند و بسيارى از احاديث اين دو امام به وسيله اين دو فقيه روايت شده است ) مىگويند : ما از امام باقر ( ع ) پرسيديم : چرا كوتاه كردن نماز براى مسافر واجب است در حالى كه قرآن مىفرمايد : «
فَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُناحٌ أَنْ تَقْصُرُوا مِنَ الصَّلاةِ »
« 2 » : برشما مانعى نيست كه از نماز بكاهيد و لسان اين آيه ، جواز قصر است نه وجوب قصر در حالى كه مذهب ما اينست كه قصر بر مسافر الزامى است ، و نماز تمام از او پذيرفته نمىشود . امام باقر ( ع ) فورا از شيوهء تفسير قرآن به قرآن بهره مىگيرد و مىفرمايد : اين آيه ، مانند آيهء مربوط به سعى ميان صفا و مروه است آنجا كه مىفرمايد :
هامش
( 1 ) - نهج البلاغه ، ج 2 ص 22 خطبه 192 ، چاپ عبده . ( 2 ) - نساء / 101 .