« مصباح » است و كلمه « دجى » به معناى تاريكى است و اين جمله مطلق است ؛ يعنى ائمّه ما عليهم السلام روشنگر و بر طرف كنندهء همه تاريكىها هستند .
چنان كه در كتابهاى لغت آمده ، به هر چراغى مصباح نمىگويند ؛ بلكه مصباح در لغت عرب به اين معناست : هو السراج الثاقب المضيئ . « 1 »
مصباح آن چراغ و وسيلهء روشنگرى است كه در يك جا استقرار و ثبوت دارد و به ذات خود روشنگر است ، نه اين كه نورش را از جايى دريافت كند .
براى مثال : روشنگرى لامپ از نيروگاه برق است ؛ ولى خورشيد نور است و روشنگرى در ذات آن است و بين اين دو مورد تفاوت بسيار است .
بنابراين ائمّه عليهم السلام خود وجودشان نور است و ذاتاً روشنگرند . پرسش اين كه آيا وجود مادّى امام عليه السلام يعنى همين گوشت ، پوست و استخوان او كه قرآن مىفرمايد : « قُلْ إِنَّما أَنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ » ؛ « 2 » « بگو : من فقط بشرى همانند شما هستم » اين روشنگرى را دارد ؟
در اين مورد به كتابهاى حديثى و تفسيرى در ذيل آيهء شريفه آن جا كه مىفرمايد : « وَأَشْرَقَتِ اْلأَرْضُ بِنُورِ رَبِّها » ؛ « 3 » « و ( در آن روز ) زمين به نور پروردگارش روشن مىگردد » بايد مراجعه نمود .
و نظير اين بحث نسبت به آن ذوات مطهّره و ساير مؤمنان در آخرت نيز وجود دارد كه به تفاسير در ذيل آيهء مباكه « يَوْمَ تَرَى الْمُؤْمِنينَ وَالْمُؤْمِناتِ يَسْعى نُورُهُمْ بَيْنَ أَيْديهِمْ وَبِأَيْمانِهِمْ بُشْراكُمُ الْيَوْمَ جَنَّاتٌ تَجْري مِنْ تَحْتِهَا اْلأَنْهارُ خالِدينَ فيها ذلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظيمُ * يَوْمَ يَقُولُ الْمُنافِقُونَ وَالْمُنافِقاتُ لِلَّذينَ آمَنُوا انْظُرُونا نَقْتَبِسْ مِنْ نُورِكُمْ
هامش
( 1 ) . تفسير غريب القرآن : 169 ، مجمع البحرين : 2 / 576 .
( 2 ) . سورهء كهف ( 18 ) : آيهء 110 .
( 3 ) . سورهء زمر ( 39 ) : آيهء 69 .