الاهى خويش را به انجام برساند . « 1 »
روشن است كه هر سه جهت در تحقق هدف الاهى مؤثر است .
بنابراين چنان چه مردم در مقابل گزينش خداوند تسليم نگردند و از فرامين نبى يا امام تبعيت نكنند مسلماً هدايت امّت دچار مشكل خواهد شد ؛ چرا كه ارادهء خداوند بر هدايت اختيارى مردم تعلق گرفته است و خدا هرگز مردم را به پذيرش اوامر تشريعى خود مجبور نمىكند . بلكه به آنها قدرت و اختيار عطا فرموده تا با حُسن اختيار در مقابل گزينش الاهى و دستورات او تسليم گردند و يا با سوء اختيار از پذيرش و تبعيت سرباز زنند . از اين رو ، هر گاه مردم در مقابل انبياء و امامان الاهى خضوع كردند و ضمن اقتدا به ايشان از دستوراتشان فرمان بردند كار هدايت به خوبى پيشرفت و آن گاه كه مردم سركشى كردند ، كار هدايت با مشكل مواجه شد .
مسلمانان پس از رحلت رسول خدا صلى اللَّه عليه وآله از روز نخست امامت الاهى اميرالمؤمنين عليه السلام را ناديده گرفتند و از حق مسلم ايشان دفاع نكردند ، پس از ايشان به امام حسن مجتبى عليه السلام خيانت كردند . امام حسين عليه السلام را به شهادت رساندند . با امام سجاد عليه السلام چنان رفتار كردند كه فرمود : در مكّه و مدينه حتى بيست نفر محب و مطيع ما نيستند . امام باقر و امام صادق عليهما السلام را در شرايطى قرار دادند كه على رغم ايجاد فضاى مناسب جهت نشر علوم الاهى بسيارى از معارف را به جهت تقيه بازگو نفرمودند . مسلماً اگر مردم از حضرت موسى بن جعفر ، امام رضا ، جواد الائمه ، امام هادى و امام عسكرى عليهم السلام دفاع و حمايت مىكردند ، عباسيان هرگز جرأت جسارت و شهيد كردن ايشان را پيدا نمىكردند ، و چنان چه آمادگى يارى از آخرين ذخيرهء الاهى را داشتند هرگز از فيض ظهور ايشان محروم نمىگشتند .
هامش
( 1 ) . ر . ك : كشف المراد : 389 .